1964 yılında Sivas’ın Şarkışla ilçesine bağlı Harun köyünde doğan Âdem Ceyhan, ilk tahsilini Berlin’de tamamlamış; 1977’de yurda dönüp orta öğrenimine İstanbul’da devam ederek 1984’te Sivas Gazi Lises...
1964 yılında Sivas’ın Şarkışla ilçesine bağlı Harun Köyü’nde doğan Âdem Ceyhan, ilk öğrenimini ailesiyle birlikte gittiği Almanya’nın Berlin şehrinde tamamlamıştır. 1977 senesinde yurda dönmüş ve orta...
OSMANZÂDE TÂ’İB’İN KAYIP DİVANI VE BİLİNMEYEN ŞİİRLERİ
Kaleme aldığı birçok mensur eserin yanı sıra hiciv ve hezliyâta meyilli yaratılışı, çalkantılı meslek hayatı ve îfâ ettiği mühim resmî vazifelerden dolayı XVIII. asrın meşhur simaları arasında yer ala...
Felsefe binlerce yıllık bir beşerī tecrübenin var olan ve değişen şartlara dair yorumlarını ihtiva eder. Bu düşünme idmanının içinde insan yaşantısı ve metafizik gibi meseleler tartışılır. 19. asrın e...
BÂKÎ’NİN ŞİİRLERİNDE RİND VE ZÂHİD ÇATIŞMASI
Bâkî, 16. yüzyılda yaşamış olup Osmanlı klasik şairlerinin en büyüklerinden sayılmaktadır. 1626-27 yılında İstanbul’da doğan şair; zekası, yeteneği ve şairliği ile hâlâ kendinden söz ettirmektedir. Ka...
19. yüzyılın sonlarına doğru devletlerarasında savaşlar artmış ve silahlanma yarışı hız kazanmıştır. Teknolojinin gelişmesiyle yeni silahlar ve savaş aletleri icat edilmiş, bu durum ise savaşların dah...
Bu çalışmada Fehîm-i Kadîm Dîvânı esas alınarak sebk-i Hindî’nin şiirde yeniliğe giderken hangi yolları izlediğini göstermek amaçlanmıştır. Elbette sadece bir şairin divanı incelemek bir üslubun oriji...
Altı asır varlığını sürdüren klasik Türk edebiyatında müellifler sadece manzum değil mensur eserler de kaleme almışlardır. Kaleme alınan bu eserler insan hayatının farklı yönlerini yansıtmıştır. Müell...
Türk edebiyatı tabiatı gereği içerisinde dini, ahlaki ve edebi birçok esere yer vermiştir. Bu eserlerden kimileri kendilerini geleceğe taşımayı başarmış kimileri ise günümüze ulaşamamıştır. Bugün eriş...
Şu’arâ tezkireleri, Osmanlı coğrafyasında yetişmiş şairlerin biyografik künye yazıcılığını esas alan eserler arasındadır. Türk edebiyatında XV. yüzyıl sonlarında başlayıp XX. yüzyıl başlarına kadar ka...
NA’ÎMÎ ÇELEBİ VE ŞİİRLERİ
Son yıllarda klasik Türk edebiyatı araştırmacılarının ilgisinin yoğunlaştığı eserlerin mühim bir kısmını şiir mecmuaları oluşturmaktadır. Şiir mecmuaları, tertip edildikleri dönemin edebî ve kültürel ...
Şeyh Muhammed Esʻad (ö. 1931), son dönem klasik Türk edebiyatının önemli âlim şairlerinden biridir. Dört dilde (Türkçe, Farsça, Arapça, Kürtçe) yazılmış şiirlerinden oluşan mürettep bir Divan’ı vardır...
Tarîkatçı Emîr olarak tanınan Mustafâ b. Abdullâh El-Osmâncıkî, Fatih Camisi’nde dersiam olarak görev yapmış ve 1143/1730-31 yılında vefat etmiştir. Hakkında bilinenler neredeyse bundan ibarettir. Tam...
HULUSÎ-İ BİTLİSÎ’NİN “ELVÂH-I SEB’A” ADLI ESERİ
Hulusî-i Bitlisî (Aktürk), 1880-1966 yılları arasında yaşamış ve erken yaşta memuriyete başlamış olduğundan Osmanlının yıkılış ve Cumhuriyetin kuruluş yıllarını bizzat müşahede etmiş bir şahsiyettir. ...
17. YÜZYIL ŞAİRİ BEHÇETÎ’NİN ÜSTATLARI VE NEF’Î HAYRANLIĞI
Büyük bir geleneğin tezahürü olarak uzun asırlar varlık gösteren klasik Türk şiirinin gelişmesinde nazire yazıcılığının; kadim veya muasır şairleri üstat kabul etmenin, fahriye yazmanın ve edebi muhit...
OSMANLI EDEBİYATI VE TASAVVUF
Tasavvuf, “din”den sonra belki de divan edebiyatının en önemli kaynaklarından biridir. Buna, tasavvuf ile dinin kesiştiği noktaların çok olmasıyla birlikte, Osmanlıda tasavvuf kurum ve kültürünün klas...
BOSNALI SABİT’İN “DERENÂME”SİNDE MİZAH
XVII. Yüzyıl klâsik Türk edebiyatında İran etkisinden kurtulmak isteyen divan şairleri değişik ve o zamana kadar işlenmemiş yeni ve yerli konular arayışı içine girerler. Bu bir nevi klasik konulardan ...
KLASİK TÜRK ŞİİRİNDEKİ ZÂHİD TİPİNİN BOSNALI SÂMİ’Î DİVANI’NA YANSIMALARI
Edebiyat ve hayat arasında karşılıklı bir ilişki söz konusudur. Hayatın şiiri etkilediği yönlerden birisi de şahıslar kadrosudur. Bazen gerçek şahıslar şiire girdiği gibi bazen de yine hayatta bir kar...
Divan şairleri gazel nazım şeklini tercih ederek en çok sevgili, aşk, şarap, tabiat konuları üzerinde durmuşlardır. Özellikle de aşk konusunda sevgili, sevgilinin güzellik unsurları, sevgilinin âşığa ...
Osman Rahmî (ö. 1923 sonrası) günümüze yakın dönemde yaşamış olmakla beraber gerek edebî gerekse veterinerlikle ilgili biyografik kaynakların hiç birisinde yer almayan bir bilim adamı ve edebî şahsiye...
XV. yüzyılın önemli şairlerinden olan Necâtî Bey, klasik Türk şiirinde kendine mahsus bir çizgi oluşturmuş, gerek kendi devrinde gerekse kendisinden sonra yaşayan şairler üzerinde derin tesirler icra ...
Manzum-mensur olarak pek çok alanda yazılabilen mecmualar, son dönem projelerinin ana malzemelerindendir. Muhteva kapsamı ve çeşitlilik kaplamıyla Klasik Türk Edebiyatının önemli bir türüdür. Metin ne...
Klasik Türk edebiyatı çalışmaları genellikle divan çalışmaları üzerinden ilerlemiştir. Bu çalışmalar günümüze kadar divan araştırmaları üzerinde yoğunlaşmış, mecmualar ve cönkler daha az önemsendiği...
SAD-KELİME-İ HZ. ALİ (HZ ALİ’NİN YÜZ SÖZÜ)
İlk Müslümanlardan, Ehl-i Beyt'ten, Aşere-i Mübeşşereden ve “çehâr-yâr-i güzîn”den olmasının yanında hiç puta tapmadan Müslüman olması, uğradığı haksızlıklar, kendisinin ve evlatlarının şehadeti,...
DEDE KORKUT’TA “Ş” SESİNİN HİKMETİ
Üslup değerlendirmeleri kelimelerden başlar. Bir metnin kelimelerini dizinlemek, tasnif etmek ve çıkarımlarda bulunmak, üslup çalışmalarının vazgeçilmez araçlarıdır. Bu araçlara dilin daha küçük birim...
KAYGUSUZ ABDÂL’IN GÜLİSTÂN’INDA VAHDET-İ VÜCÛT DÜŞÜNCESİ
Kaygusuz Abdâl, Alevî-Bektaşî edebiyatının önde gelen isimlerinden biridir ve Türk dili, kültürü ve tasavvuf edebiyatı tarihi için büyük öneme sahiptir. Menâkıbnâmesi'nde belirtildiğine göre, Elm...
Yeni Fars edebiyatının başka bir ifadeyle Derî edebiyatının ilk örnekleri Saffârîler, özellikle de Sâmânîler döneminde verilmiştir. Bu edebiyat, büyük ölçüde Arap edebiyatının etkisinde oluşmuş ve onu...
TOZANLI-DOĞANŞAR NÂİBİ ABDURAHMAN EFENDİ’NİN HAYATI
Bu çalışma Sivas Tozanlı- Doğanşar’da kadı nâibliği yapan Abdurahman Efendi’nin hayatını çocukları ile karşılıklı olarak yazdıkları özel mektuplardan hareketle ele almaktadır. Çalışmaya kaynaklık eden...
DİVAN EDEBİYATI VE DİJİTAL KÜLTÜR İLİŞKİSİ: ŞEYH GALİP ÖRNEĞİ
21 yüzyıl, insanlığın üç farklı kültür ortamını aynı anda deneyimlediği bir dönemdir. Bu çağda sözlü, yazılı ve elektronik kültür ortamları, sözlü ve yazılı edebi ürünlerin üretim, tüketim, yeniden ür...
Yazıda Prof. Dr. Âdem Ceyhan'ın Üsküplü şair Sadeddîn Sırrî hakkındaki çalışmaları tanıtılmıştır.
Abdî’nin Dâstân-ı Sührâb b. Rüstem tercümesinin tespit edilebilen en eski nüshası 1638 yılında istinsah edilmiştir. Bu eser; Şâhnâme’de yer alan Rüstem ile Sührâb’ın trajik öyküsünün manzum-mensur bir...
İslam dinini kabul eden toplumların başta Kur’an’ı anlamak amacıyla Arapçayı öğrenme ihtiyacı zaruri hale gelmiştir. Hadis, tefsir, fıkıh ve kelam gibi ilimlerin ve dinî metinlerin daha iyi anlaşılmas...