Sayı: Volume 3 Issue 1

Logo

Sayı: Volume 3 Issue 1
Yayın Tarihi: 2008
Makale Sayısı: 34

Batı Oğuzcasının en önemli ortak metinlerinden sayılan Dede Korkut Kitabı, pek çok yönüyle Türk dili, edebiyatı ve kültürünün kaynak kitabı olma özelliğine sahiptir. Eserde dikkat çeken dil öğelerinde...

Üçüncü teklik şahıs iyelik eki ve yükleme hâli, Türk gramerinin temel sorunlarından biridir. İyelik ekiyle hâl ekleri arasında kullanılan n ünsüzü, tarihî metinlerde bazen doğrudan iyelik eki üzerinde...

Türkçenin gereklilik ifade etme konusunda zenginliğinin bir yönünü “gerek” kelimesi ile kurulu cümleler göstermektedir. Türk edebiyatının eşsiz nitelikli eserlerinden biri olan Dede Korkut hikâyelerin...

Dede Korkut Hikâyeleri’nin yaşandığı coğrafyada Mardin de vardır. Dede Korkut’taki kişi adları bölgede hâlâ yaşatılmaktadır. Bu çalışmada, bu adlar tasniflenmiştir.

Klâsik şiirimizde sevgili her yönüyle idealize edilmiş olmakla birlikte, zaman zaman bu ölçülerin dışında, gerçek hayattan alınmış sevgililere de rastlanılmıştır. XVIII. yüzyıldan itibaren edebiyatımı...

Bu makalede, Türk dili tarihinin en önemli eserlerinden biri olan Dede Korkut Hikayelerindeki zarf-fiilli birimler incelenmiştir. İlk olarak zarf-fiil kavramı üzerinde durulmuş, daha sonra hikayelerde...

Bir müzik âleti olmanın ötesinde kopuz, Türk toplumunda şaman, baksı ve ozana İslâmiyet’ten önce ve sonra arkadaş olmuş, birçok fonksiyonu üstlenmiştir. Türk Mitolojisi’nin temellerinden birini oluştu...

Türk halk bilimcilerinin en çok ilgilendikleri konuların başında şüphesiz ki Dede Korkut Hikâyeleri gelmektedir. Türklerin en önemli kültür miraslarından biri olan ve destandan halk hikâyeciliğine geç...

There are both similiarities and differences in the use of numbers, colours and the animal images in Beowulf and The Book of Dedem Korkut. It is not known how the numbers, colours, and the animal imag...

Oğuzlar, Türk ırkının önemli boylarından birisidir. 24 boy şeklinde teşkilatlanmışlardır. Akkoyunlular, Oğuzların önemli bir boyu olan Bayındırlılara mensupturlar. Türkistan’dan Anadolu’ya göç etmişle...

Diller bilinmeyen zamanlardan bu yana çeşitli sebeplerle değişime uğramaktadır. Bu bağlamda Türkçe de eş zamanlı ve art zamanlı olarak değişmiştir. Bu yüzden Türk lehçeleri arasında ve bir lehçenin ke...

Metinlerde ortak özelliklerin bulunması; olay akışının, kahramanların, gelenek ve göreneklerin, olaylar karşısında izlenecek yolun, tutum ve tavırların birbirlerine çok benzediklerini; bunların âdeta ...

Karaçay-Malkar Türklerinin Rus hakimiyeti girme süreci genel olarak diğer Kuzey Kafkasya kabileleriyle birlikte ele alınması gereken bir konu ise de Rusların Kuzey Kafkasya’yı istilası ve hakimiyet al...

Bozkır Uygurlarından kalan Şine Usu yazıtı satır sayısı bakımından diğer Uygur yazıtlarından daha hacimlidir. Uygur kağanı M’o-yen-ch’o tarafından 759-760 yılında dikilen yazıt, bugün kuzey-batı Moğol...

(15)

Divanlardaki Manzum ‘Arz-ı Hâller

H. Dilek BATİSLAM

Şikâyet dilekçesi niteliği taşıyan, şikâyât defterlerine kaydedilen mensur ‘arz-ı hâllerin yanı sıra

Bu çalışmada, özellikle 19.yüzyılın ikinci yarısından itibaren sayıları hızla artan Filistin topraklarındaki Yahudi yerleşiminin Osmanlı Devleti’nin bu konudaki hassasiyetine rağmen nasıl gerçekleştiğ...

Makalemizde, Türk dünyasında “Nasreddin Hoca” tipi üzerinde durarak Nasreddin Hoca fıkralarının ideolojik bir takım fikirlere nasıl alet edildiğini ve özellikle Sovyet Rusya’nın kendi ideolojisini yay...

Bu makalede, Dîvânu Lügâti’t-Türk’ten (DLT) derlenmiş manzum parçalar esas alınacaktır. Bahsedilen metinlerde geçen belirli ve belirsiz nesne yapıları üzerinde durulacaktır. Son yıllarda hem Türkiye T...

Öğüt verme, okuyucuyu bilinçlendirme amacını taşıyan ve birçok Divan edebiyatı şâirinde örneğine rastlanılan Nasihat-nâme (Pend-nâme), Divan edebiyatının en önemli nazım türlerinden biridir. Bu türde ...

Çingizlilerde kadın çok belirgin bir yere sahip bunlardan bazıları kısa aralıklarla da olsa iktidarda söz sahibi olmayı başarmışlardır. Bu çalışmaya konu olan Sorgaktani Hatun da bunlardan birisidir. ...

Türk tarihinin en eski dönemlerinden itibaren avcılığın Türkler arasında beslenme, geçim ve spor amacıyla yapıldığını Türk dilinin en eski metinlerinden öğrenmekteyiz. Türkçenin Karahanlı sahasında me...

Bugün Çincede binlerce alıntı kelime bulunmaktadır. Çinli dilcilerden Liu Zheng-yan, Gao Ming-kai, Mai Yong-qian, Shi You-wei Çincenin muhtelif dillerden aldığı 10.000 kelimeyi (aynı kelimenin değişik...

İzmir’e Doğru Gazetesi, 16 Kasım 1919-27 Haziran 1920 tarihleri arasında toplam 74 sayı olarak Balıkesir’de yayınlanmıştır. Gazetenin yayın kadrosu üç kişiden oluşmaktadır: Esat Çınar, Mustafa Necati ...

Kazak Sovyet edebiyatının temelini atan büyük fikir adamı, yazar, şair Saken Seyfullin Kazak Türkleri için çok önemlidir. Biz bu çalışmamızda S.Seyfullin’in hayatını, eğitimle ilgili çalışmalarını, si...

Bu makalede, Osmanlı şiiri üslup çalışmalarına farklı bir gözle bakma amaçlanmaktadır. Bakî Divanı’ndan alınan tanıklar, eş zamanlı bir yöntemle incelenmiştir. Böylelikle anlamların bağlama göre nasıl...

Osmanlı ve İspanya Devletleri 16. yüzyıl boyunca Akdeniz'in siyasi kontrolü için mücadele etmişler ancak yüzyılın sonunda her iki devlet de siyasi önceliklerini yeniden belirleyerek Akdeniz merke...

1922’de Ramstedt’in ortaya attığı Altay dilleri teorisinin en önemli ses denkliklerinden birisi de Ana Altaycadaki kısa ve vurgusuz gövdesonu ünlülerinin İlk Türkçe ve devamındaki Ana Türkçe ile Ana B...

Bu makalede Dîvânü Lûgati’t-Türk’te rastladığım hediye anlamına gelen ertüt (ya da artut) ve belek sözcükleri üzerinde durdum. Ertüt ya da artut sözcüğü Eski Uygurca metinlerden beri kullanılagelen bi...

Anlatmak, insanoğlunun en önemli ihtiyaçlarından biridir. Anlatma eylemi sosyal hayatta genel olarak sözlü ve yazılı anlatım olmak üzere iki şekilde karşımıza çıkar. Roman, tiyatro, mektup, deneme, ge...

Metne uygun bir başlık koymak, her dönemde edebiyatta önemli bir mesele olarak karşımıza çıkmaktadır. Bazı dönemlerde, çeşitli sebeplerle yazarların eserlerine isim verirken ortak hareket ettikleri gö...

(31)

Tün Sözü Üzerine

Emek ÜŞENMEZ

Türk dilinin önemli devrelerinden birisini de Karahanlı Türkçesi oluşturmaktadır. Karahanlı dönemine ait beş önemli eserdeki kelimelerden pek çoğu günümüze kadar ulaşmıştır. Bu kelimelerden bazıları k...