Kırım Tatarları ve dillerinin geçirmiş olduğu bir takım süreçler sonucunda Yunanca ve İtalyanca pek çok söz farklı yollarla Kırım Tatarcasına girmiştir. Bu alıntılar doğrudan olabildiği gibi başka dil...

Türk dilinde asli uzunlukların düzenli olarak Türkmen, Halaç ve Yakut lehçelerinde korunduğu bilinmektedir. İkincil uzun ünlüler bakımından zenginlik gösteren Kırgız Türkçesinde de bu uzunlukların yan...

Dil ilişkilerine bağlı olarak ortaya çıkan durumlardan biri de diller arasındaki kavram tercümeleridir. Bu çalışmada iki dilli bir Türk boyu olan Kazan Tatar Türklerinin Rusçadan aldığı kavram tercüme...

Bugün yaklaşık 250 milyonu aşan bir nüfusa sahip Türk toplumu arasında köprüler kurmak, ilişkileri canlı tutmak ülke olarak ilk hedefimiz olmalıdır. Köprüler de sadece topluluklar arasında ilişkileri ...

Türkçe temir kapıg “geçit, boğaz, yar” yer adı Köktürk yazıtlarından itibaren görülür. Sıkça geçen meşhur temir kapıg gerçekte ne idi ve nerede bulundu? Bu tür coğrafî terim veya yer adları birçok dil...

Türk dilindeki aslî uzun ünlüler, Yakut ve Türkmen lehçelerinde sistemli olarak korunmuştur. Tarihî metinlerde, kullanılan alfabe ve standart olmayan imlâ geleneklerinden kaynaklanan sebeplerle, düzen...

Bu makalede, cümlenin ögeleri olarak isim ve nesnede akkuzatifin durumu belirtilecektir. Nesnenin klasik gramer içerisindeki durumu ve nesne durumu ile belirleyicilik durumundaki farklılıkları dile ge...

Divânu Lügati’t-Türk, Türkçenin ilk ürünlerinden olması dolayısıyla Türk dilinin şekilbilgisi çalışmalarının da başlangıcını oluşturur. Türkçenin isimden fiil yapmakta kullanılan en işlek eki olan +lA...

Türkçenin ilk yazılı belgelerinden itibaren görülen ş/s farklılaşmasının tarihi metinlerdeki durumu ve bu farklılığın nedeni tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu konuda yapılan çalışmalara atıfta bulunul...

Altaycada Akraba Olmayan Dillerden Yapılan Leksik Ödünçlemeler Altaycanın temel leksik varlığı genel Altayca, ortak Türkçe-Moğolca ve ortak Türkçe kelimelerden oluşmaktadır, fakat onda akraba olmayan ...

Bu çalışmada, öncelikle İkinci Meşrûtiyet Devri (1908-1918) Osmanlısında Batıcılığın fikrî zemini tespit edilmiş, daha sonra devrin hikâyesinde “din duygusu” ve “dînî müesseselerin tenkîdi” üzerinde d...

Hz. Ömer devrinde başlayan Hazar-Arap ilişkileri Emeviler döneminde çoğu zaman şiddetli savaşlarla devam etmiştir. Abbasiler döneminde ise savaşlar iyice durmuştur. Bunun yerini ticari ve kültürel mün...

Türk edebiyatının İslâm medeniyeti içindeki seyri sırasında Türkçe, Arapça, Farsça yüzlerce şerh eseri kaleme alınmıştır. Asırlar boyunca Türk medreselerinde temel Arapça belâgat kitapları asıllarında...

Bu makalede Ordu ilinin eski ismi "Kotyora" adı üzerinde durulacaktır. Kotyora isiminin etimolojisi araştırılarak bu bilgilerle bölgenin etnik ve tarihi durumundan söz edilecektir. Böylece O...

N. P. Dırenkova Türk Toplulukları etnografisi alanında bir uzman sayılmaktadır. Onun alan araştırmaları ve gözlemleri bir dizi büyük çalışmayı yaratmıştır, ne yazık ki bunların büyük çoğunluğu arşivle...

Mikyâsu’l-Lisân Kıstâsu’l-Beyân, yazılış tarihi itibarıyla Müyessiretü’l-Ulûm’dan sonra yazılmış ikinci gramer kitabıdır. Eser, toplam 207 sayfadan meydana gelmektedir. Bu eser, bir mukaddime, beş mak...

Bu makalede Menkıbe-i Sultân Murâd isimli yazmanın transkripsiyonu ve dil incelemesi yapılmıştır. Makalenin giriş kısmında eser ve yazma hakkında bilgi verilmektedir. Bu kısımdan sonra dil incelemesi ...

Dünyanın gelmiş-geçmiş en büyük fatihlerinin başında yer alan ve o zamanki dünyanın yarısından fazlasına çok kısa bir sürede sahip olan Çingiz Han’ı büyük kılan husus, bize göre emrindeki komutanları ...

Bu çalışmada önce genel olarak söz ve düşünce aktarımı konusu üzerinde durulmuştur. Daha sonra geleneksel söz ve düşünce aktarımı türleri yanında, özellikle XX. yüzyıldan sonra işlevsel ve estetik kay...

Cengiz Han tarihteki en kudretli liderlerden biridir. Cengiz Hanı, ata ve oğullarını anlatan pek çok eser yazılmıştır. Bunlar, Moğol mitolojisinin önemli belgelerindendir. Bu belgeler Moğol tarihi ile...

Köktürkçe döneminde farklı diyalektler konuşan Türk halkları olmasına rağmen, devletin ortak bir edebi yazı dili de vardı. Bu yazı dilinin içinde, çeşitli diyalektlerin özellikleri de görülmekteydi. X...

Karay diyalekti, Türk dilinin Kıpçak grubuna aittir. Ancak, bünyesinde bazı Oğuzca unsurlar da bulunmaktadır. Bu çalışmada, Karaycada bulunan Oğuzca unsurlar “ses bilgisi”, “şekil bilgisi” ve “söz var...

Bu çalışma müteveffa Alman Türkoloğu Annemarie von Gabain’in Charakteristik der Türksprachen adlı makalesinin Türkçeye tercümesidir. Makalenin girişinde Türk dilinin tasnifi ve konuşulduğu yerler, dün...

Alevî-Bektaşî Türk topluluklarının gerek “âyin-i cem”lerindeki uygulamalar sırasında, gerekse de günlük hayatta kullanageldikleri birtakım kavram, renk ve sayıların görünür ve bilinir anlamlarının dış...

Ş. Bektöre’nin “Tatarca Sarf Nahv” Adlı Kitabında Kullanılan Linguistik Terimlerin Özellikleri Geçtiğimiz asrın ilk çeyreği Kırımtatar dili ve edebiyatı için oldukça önemli bir asır olmuştur. Dil siya...

Türkmenler Irak’ta mühim bir azınlıktır. Bu yazıda kısaca geçmişleri ve önemli dil özellikleri tanıtıldı. Türkmenlerin Irak’taki tarihleri on devreye ayrılır. Irak Türkmenlerinin Türkçesi Oğuz grubuna...

Uygur Türklerinin Türk kültürüne armağan ettiği önemli eserlerinden biri de, Uygur On İki Makamı’dır. Uygur Türkçesi’nde “mukam” olarak telaffuz edilen “makam” sözcüğü Arapça kökenli olup, “yer”, “mev...

Yüzyıllar boyunca Türk kültürünün izlerini taşıyan özelliklerle kutlanan nevruz, Türk boyları arasında ortak bir kültürel bağ oluşturması bakımından büyük bir öneme sahiptir. Türk halkları bu büyük ba...

Eskiden çağlar ancak birkaç asırda bir değişirdi. Uzay çağı, bilgi çağı, iletişim çağı derken çağların bir asır içinde bile gerçekte ya da kabullerde çok hızlı değiştiğine şahit olduk. Yeni çağlarda g...

Arapçada çokluk şekilde pek çok Türkçe kelime vardır ve bunlar Arapçanın kendi kurallarına göre çokluk şekillerini almışlar ve yeni birer kelime olmuşlardır.

Klâsik Türk Edebiyatı sahasında manzum eserler arasında üzerinde çalışılmayı bekleyen alanlardan birisi de manzum sözlüklerdir. Manzum sözlükler son zamanlarda gerek kendilerini tanıtır nitelikte yazı...

Tuva Edebiyatçısı Ekaterina Tuktug-Oolovna Tanova, “Külük Tajı” adlı bu epik manzumesinde Orhun-Yenisey yazısının anıtları olan taş abidelerde bahsedilen Türklerin eski lideri Köl Tigin’i, ataları ola...

Anadolu ve Rumeli ağızları daha bu bölgelere yerleşim tarihinden başlayarak yazı dilinin etkisinden uzak ve yalnızca söyleyişe bağlı değişim ve gelişmelerle yol almıştır. Bunlara farklı boy ve aşiretl...

Araştırmalarımızın amacı, bugün Anadolu ağızlarının bir uzantısı olarak Kırım yarımadasında hala konuşulan Sudak ağızlarının özelliklerini tetkik etmek, Güney Diyalekti grubuna girmiş olan diğer ağızl...

Litvanya Tatarları altı yüz yıldan beri Litvanya, Polonya, Belarus topraklarında yaşayan Türk kökenli etnik bir gruptur. Litvanya Tatarları kendi dillerini yaklaşık olarak XIV. yüzyılın sonunda kaybet...

Altay Edebiyatında Altaylıların Dünya Görüşünün Belirgin Noktaları Türkler, dünyanın oluşumunu Gök Tengri’ye bağlamışlardır. İnananların ve sıradan insanların fikirleri göğe (Ak Ayas ve Kök Ayas) dönü...

Bu makalede “ana dil” ve “ana dili” terimlerinin kullanımları üzerinde durulacaktır. Aralarında nüans olan bu iki terimin Türkçe ve Türk Dili öğretiminde nasıl kullanılması gerektiği üzerinde teklifle...

Bu makalede Kırgız Türklerinin, Türkiye Türkleri ile kültürel, siyasi ve sosyal ilişkileri ele alınacaktır. Bu ilişkilerin nitelikleri ve sonuçları izah edilecektir. Böylece Türkiye Türklüğü ile Kırgı...

Türk budunug ölürmek “Türk milletini toptan öldürüp yok etmek”, urugsıratmak “kökünü kazımak, urugsuz duruma getirmek”, yokadu barmak “(Türk milletini) yok etmeğe doğru gitmek”, kanı su gibi akmak, ke...

Kırım Tatar Türkçesinin sistemli olarak öğrenilmesi meselesi Tatar dilcilerinin önemli problemlerinden biridir. Kırım Tatarcasında söz yapmanın esasları, türetme morfemlerinin düzeni, anlamları ve öze...

Teaching languages to non-native speakers is very sophisticated and time-consuming work. As well as other languages, Turkish must be taught both theoretically and practically. It is well known that de...

Türkçede bitki adları oldukça zengindir, ancak bu konu üzerine gerektiği kadar araştırma yapılmamıştır. XVI. yüzyılın Türkçe söz varlığı ile ilgili önemli bir hazine olan Cami’ül-Fürs Farsçadan Türkçe...

Bu makalede Köl Tigin yazıtının güneybatı yüzünde NIŞIG harfleriyle yazılmış sözcük üzerinde durulacaktır. İlk olarak sözcüğün okunuşuyla ilgili değişik görüşlere yer verilecektir. İkinci olarak bu gö...

Ağızlar bir dilin ölçünlü dilden ayrılan konuşma biçimleridir. Ölçünlü dilden farklı olarak ses bilgisi, şekil bilgisi cümle açısından değişiklik gösterirler. Ölçünlü dilde rastlamadığımız pek çok şek...

Hâfız-ı Şirâzî’nin, şiirlerini kaleme alırken Kuran-ı Kerim’den etkilenip etkilenmediği, merak edilen ve tartışılan bir konudur. Yazar bu çalışmada Hâfız’ın konu ve şekil itibariyle Kuran’dan etkilend...

Osmanlı Devleti’nin vergi sisteminde, ziraî gelirler oldukça önemlidir. Çünkü devlet, ziraî gelirleri askeri, bayındırlık ve idari hizmetlerde kullanmıştır. Osmanlı Devleti, hakim olduğu yerlerde o yö...

Doğu Karadeniz Bölgesi M.Ö. VIII. yüzyıldan itibaren Türk ya da Türklükle münasebeti söz konusu olan topluluklar tarafından yurt tutulmuş bir bölgedir. Ancak bölgenin siyasi ve demografik bakımdan Tür...

Altaycada Hareket İsminin Özellikleri Bu makale Altaycadaki hareket isimlerinin analizmine ayrılmıştır. Hareket ismi, Profesör V. G. Guzev Tarafından incelenen hareketin ikincil sunumu ışığında incele...

Yazarlar ve şairler, kendi ülkelerinin kültürlerinden olduğu kadar, başka ülkelerin kültürlerinden de beslenmişlerdir. Rus edebiyatçılarından Aleksandr Sergeyeviç Puşkin, eserlerinde doğulu konulara y...

Edebiyat tarihlerinde adına rastlanmayan Ali Zeki Bey, gazeteciliğinin ve mütercimliğinin yanında roman, tiyatro, hikâye ve şiir türlerinde eser vermiş bir sanatçıdır. Alev isimli romanı kendi devrind...

XVI. yüzyıl şâir ve mutasavvıflarından Misâlî, hurûfîliğin Anadolu ve Balkanlar'daki önemli temsilcilerinden biridir. Bektâşî şâirler arasında ismi zikredilen Misâlî'nin eserlerine bakıldığı...

Mitoloji ve onu bütünleyen masal, destan, halk hikâyesi ve efsane türleri bir milletin geçmişini, tarihini ve başından geçen olayları gelecek nesillere en iyi yansıtan edebi örneklerdir. Kırgız yazar ...

Türkçede sıfır biçimbirimle gösterilen yalın durum, özne konumundaki dil birimlerinin girdiği bir durum çeşididir. Bu nedenle yalnız “ad” ve “zamir” görevini üstlenmiş dil birimleri, yalın durumda bul...

İletişim, insanların dış dünyayı algılayarak iç dünyalarında anlamlı iletilere dönüştürdükleri ve bu anlamlı iletileri de dış dünyayla paylaştıkları dinamik bir süreçtir. Bu sürecin devamlılığı ise di...

Klâsik Türk Şiiri’nde önemli yerli türlerden birisi de şehrengizlerdir. Yazıldıkları şehirlerle ilgili bilgilerin verildiği bu tür eserler edebiyatımızda XVI. yüzyıldan sonra görülmeye başlanmıştır. T...