Eski edebiyatımızda hikâye kavramı daha çok bir sözü nakletme, anlatma anlamında genel bir kavram olarak kullanılırdı. Bu-gün hikâye, destan, masal, fabl, roman, efsane, menkıbe vb. dediğimiz...
19. Yüzyıl İngiltere’sinde Türkçenin Bir Gramer Kitabı: Abu Said ve “Turkish Self-Taught
Dil; siyasi, ekonomik ve kültürel sebeplerle devletlerarası iletişimin en önemli unsuru olmuştur. Güçlü devletler; milletler arasında otorite kurma, egemenlik sağlama ve yerine göre sömürgele...
Keleci Kelimesi Hakkında
Öz Türkçe ile Moğolca arasındaki dilsel ilişki, Altay Dilleri Teorisi bağlamında birçok araştırmaya konu olmuş ve yeni çalışmalarla da iki dil arasındaki ilişkiyi anlama yolunda önemli ipuçla...
İnsan, doğadaki canlı-cansız, somut-soyut bütün varlıklara isim verme ihtiyacı duyar. İsimler, varlıkların kodlanmış şeklidir ve dünyada tek olup olmamasına göre özel isim veya tür ismi olara...
XVIII. yüzyılın önemli edebi simalarından olan Nedîm, yazdığı şiirlerle yaşadığı Lale Devri’nin seyrini değiştirmiştir. Onun yazdığı şiirlerde Lâle Devri’nin sosyal yapısını bulmak mümkündür....
Kolağası Ali Rızâ Efendi ve “Muhtasar Hakîkat-ı Salât” Adlı Risalesi
XIX. asrın sonları XX. asrın başlarında yaşamış ve divan şiirinin son temsilcilerinden olan Kadirî-Şettârî şeyhi Erzurumlu Kolağası Ali Rızâ Efendi, nesir sahasında kaleme almış olduğu “Muhta...
Tip ve Kişilikler Açısından Fuzûlî Dîvânı
Fuzûlî, Dîvân şiiri denildiğinde ilk akla gelen şairlerden birisidir. Aşk ve ızdırap şairi olarak bilinen ve 16. yy’ın en büyük şairi olarak kabul edilen Fuzûlî’nin çok sayıda eseri mevcuttur...
Revânî’nin Câmi’ü’n Nesâyih’i
Kültür tarihimizin önemli kaynakları olan Türkçe yazma eserler hem yurtiçi hem de yurtdışında birçok kütüphanede bulunmaktadır. Yazma eserler üzerinde yapılan muhtelif çalışmaların, diğer ala...
Modern Şiirde Elma Sembolü
Edebî sembol, bir kelime ya da kelime grubunun zihinde canlandırdığı nesnenin, imajın meydana getirdiği geleneksel veya özel çağrışımlardır. Çağrışımlar sembolün gücüne göre çeşitli anlam tab...
Anlatısal Bellek: Tanzimat Dönemi Romanlarında Hatırlama
İnsan kendini ve kendi dışındakileri hatırlayarak var eder ve böylece kendisine anlatısal bir kimlik oluşturur. Bu anlatı hem insanın kimliğini belleği aracılığıyla nasıl muhafaza ettiğini he...
Öz Ali Ekrem (Bolayır), Servet-i Fünun edebiyatı yazarlarındandır. Çeşitli devlet görevlerinde bulunmuş, Darulfünun’da edebiyat dersleri vermiş ve Servet-i Fünun dergisinde A. Nadir ismiyle ş...
İmparatorluğun Kayıp Nesli: Cezmi Vakası
Osmanlı İmparatorluğu modernleşme çabaları kapsamında Batı’ya yönelince devlet işleri kadar bireysel ve toplumsal konular da bu durumdan etkilenir. Özellikle eğitim politikasındaki yenilikler...
19. Yüzyıl Romanında Gerçeklik Kaybı
Edebiyatta “gerçeklik kaybı” olarak tanımlayabileceğimiz olgu, aslında Goethe’den beri Avrupa kültürünün özellikle üzerinde durduğu bir sorundur. 19. yüzyılın başlarından itibaren doruk nokta...
İnsanlığın ilk dönemlerinden beri iki soyut kavram olan yönetim ve inanç, eskiçağ tarihi boyunca bir arada düşünülmüştür. Yerleşik yaşamın başlangıcından sonra, temel üretimi tarım veya göçeb...
Bu makale Asya’nın iki ucunda aşağı yukarı aynı dönemlere denk gelen bir zaman diliminde Bizans Komnenos Hanedanı ile Çin Song Hanedanının göçebe komşularına karşı güttüğü diplomasiyi karşıla...
Timur askeri başarılarının yanı sıra ilme ve ilim adamlarına verdiği değerle de tarihte öne çıkan liderlerden biri olmuştur. Başkent Semerkant’ta âlimlerle sık sık bir araya gelerek, onlarla ...
Timurlu Devletinde Kadın ve Statüsü
Maveraünnehir’de kurulan Timurlu Devletinde kadının konumu, Moğol geleneklerinden çok daha eskiye Türk kültür mirasına dayanmaktaydı. Timurlu Hanedanı’nda kadınlar, özellikle soyağacı ve siya...
Hümâyun’un Kozmolojik Egemenlik Anlayışı
Bâbür Şah 1526’da Kuzey Hindistan’da kurduğu devletin temellerini sağlamlaştıramadan vefat etti. Tahtını birçok sorun ile bıraktığı oğlu Hümâyun ise gerekli reformları gerçekleştiremedi. Anca...
İlhanlı Devleti ile Memlûk Sultanlığı arasındaki rekabet, XIII. yüzyılın ikinci yarısında Yakın Doğu’nun siyasî vaziyetini tayin eden temel etmenlerden biridir. İlk ilhan Hülegü döneminde ger...
Yaklaşık olarak beş bin yıllık bir tarihe sahip olan Erzurum'a ait tarih araştırmaları pek geriye gitmemektedir. Bu çalışmaların ilk örnekleri, II. Abdulhamid devrine ait olan Erzurum Vi...
Mir’âtü’d-Devlet, İbrahim Nihâlî ibn-i Süleyman Halife’nin 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı’nın ortaya çıkış sebeplerini ve devlet işlerinin aksayan yönlerini ortaya koymak üzere kaleme almış old...
Osmanlı Devleti’nde farklı dine mensup ve birçok etnik gruptaki insan uzun yıllar boyunca bir arada yaşadı. Gayrimüslimlerde sosyal, ekonomik ve dini yaşantılarını devletin kendilerine vermiş...
Anadolu, tarihin ilk dönemlerinden itibaren gezginlerin ilgisini çekmiştir. Bununla birlikte gezginlerin seyahatleriyle oluşturdukları eserler günümüzde mahallî tarih araştırmalarında başvuru...
Meşhur İttihatçılardan Yakup Cemil Bey, I. Dünya Savaşı yıllarında İngiltere ile münferit bir barış antlaşması yapılmasını savunduğu ve bu fikrini gerçekleştirmek üzere İttihatçı hükümete kar...
12 Eylül 1980 darbesinin üzerinden 40 yıl geçmesine rağmen darbenin yönetim, siyaset ve toplum üzerindeki etkileri hala kendini göstermektedir. Darbeye ilişkin dış politik arka plan ise darbe...
Bu araştırmanın amacı, Kazakistan Eğitim ve Bilim Bakanlığı tarafından onaylanmış 5. sınıf düzeyinde okutulmakta olan Kazak Edebiyatı ve Rus Dili ve Edebiyatı ders kitapları ile Millî Eğitim ...