Cilt: 55,

Logo

Cilt: 55,
Yayın Tarihi: 28 Ocak 2013
Makale Sayısı: 31

Alevilik ve Bektaşilik çalışmalarında terminoloji sorunu aşılabilmiş değildir. Her şeyden önce “Alevi” ve “Bektaşi” terimlerinin anlamları hâlâ berrak olmaktan uzaktır. Çoğu zaman bu kelime...

Bu yazıda, Bektaşilik erkân ve adabıyla Ahilik erkân ve adabı arasındaki dikkat çekici benzerlikler ve irtibat ortaya konulacaktır. Çalışmamızda Ahilik-Bektaşilik münasebeti üzerine şimdiye...

Anadolu erenlerinden Hacım Sultan’ın hayatı hakkında bilgiler kendi adına tertip edilmiş olan velayetnâmesinde geçenlerle sınırlı olup daha çok menkıbevi yönü ağır basmaktadır. Velayetnâmed...

XV. yüzyılın ilk çeyreğinde kurulan Osman Baba zaviyesi ile XV. yüzyılın son çeyreğinde kurulan Otman Baba tekkesi birbirine karıştırılmaktadır. Bu çalışmada Balkanlar’daki bu iki önemli Be...

XI-XII. yüzyıllarda Türklerin yaşadıkları coğrafyalarda halka tarikatların umdelerini öğretmek üzere tarikat pirlerinin hayatları ve kerametleri etrafında teşekkül etmeye başlayan velâyetnâ...

Günümüzde Hümanizm kavramı ile ilgili farklı görüş ve değerlendirmeler yapılmaktadır. Bunların hemen tamamı birbirinden farklı olmakla birlikte, büyük bir kısmı da genel kabullerden öteye g...

13. yüzyılda, Anadolu’da şiirsel mistik evrenselleşmenin ele alınmasında Mevlana Celaleddin Rumi’nin rolü çok büyüktür; ancak bu hususla ilgili olarak Mevlevilikle ilişkili diğer özel akı...

Türk edebiyatında roman, insanın macerasını irdelemeye devam etmektedir. Emine Işınsu, Türk kültürünün ulu bir kimliğini, Bektaşiliğin kurucusu Hacı Bektaş Veli’yi biyografi ve tarih iç içe...

(9)

TÜRK TOPLUMUNDA HACI BEKTAŞ VELÎ ALGISI ÜZERİNE BİR ÇALIŞMA

Metin IŞIK Mustafa AKTAĞ M. Sezai TÜRK

Bu çalışma Türk Kültürünün en önemli şahsiyetlerinden biri olan Hacı Bektaş Velî’nin Türk Toplumu tarafından nasıl algılandığını ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmayla Ha...

İlköğretim basamağı toplumla olan bağların güçlenmesinde, ulusal ve evrensel değerlerin kazandırılmasında, kültürel mirasa yönelik bir bilincin uyandırılmasında anahtar rol oynamaktadır. Tü...

13. yüzyılda Türkmen inancına ve yaşama biçimine şekil veren mutasavvıf ve düşünür Hacı Bektaş Veli ve Bektaşilik hakkında Fransız Türkolog, tarih bilimci, araştırmacı ve yazarların çalışma...

Bektaşi şairleri tarafından yazılmış olan ve nefes adı verilen şiirler, felsefi ve edebî yönüyle Türk tasavvuf edebiyatında seçkin ve güçlü yerini almış, Türk musiki kültürü içerisinde de ç...

Türk mizahı yüzyıllardan beri Batı’da özellikle de Fransa’da birçok araştırmaya konu olmuştur. Mizah kültürümüzde ayrıcalıklı bir yere sahip olan Bektaşi fıkralarının, gülmece kuramları açı...

(14)

Bektaşî Fıkraları ve Gülme Teorileri

Halil İbrahim ŞAHİN

Üstünlük, uyumsuzluk ve rahatlama gibi gülme teorilerinin kullanıldığı bu makalede Bektaşî fıkralarındaki gülmeye neden olan durumlarla ilgili tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır. İnsana...

Muharrem ayında bir özel gün yemeği olarak pişirilen aşure, tüm İslam dünyasında süregiden bir gelenek olmasının yanı sıra farklı topluluklarda anlam ve uygulamada farklılıklar göstermekted...

Bu çalışmada, Nevşehir’in Hacıbektaş ilçe merkezindeki çoğu yayımlanmamış kültür varlıkları tanıtılmaktadır. Hacı Bektaş Veli Külliyesi hakkında çalışmalar yapılmasına karşılık, külliye dış...

Bu makalede XIX. yüzyılda Hacı Bektaş Velî Tekkesi’nde yapılan tamirler ele alınmıştır. Bektaşilik 1826 yılında yasaklanmış, ancak Hacı Bektaş Velî Tekkesi’ne dokunulmamış, bu itibarla tekk...

Bu makalede 19. yüzyılın önemli kültür simalarından biri olan Türabî ve onun divanının dil özellikleri ses, şekil, anlam özellikleri üzerinde durulmuştur. Türabî, 1849 ile 1868 yılları ar...

Arapça bir kelime olan ve “ölenin iyiliklerini sayıp dökmek” anlamına gelen mersiye, edebî bir terim olarak bir kimsenin vefatından duyulan üzüntüyü ifade etmek, o kişinin iyiliklerini anla...

Hacı Bektaş Velî sadece Türkiye’de değil, Özbekistan’da da tanınmıştır. Özellikle, onun Hoca Ahmed Yesevî yolunda yürüyen bir mutasavvıf olması, Bektaşilik gibi Anadolu tarihinde önemli yer...

Garib-nâme, Türk dilinin önemli bir eseri olmasının yanında, 14. yüzyıl Anadolu’sunun düşünce dünyasını yansıtan değerli bir vesika niteliği taşır. Özellikle bu asır Anadolu’sunda hâkim tas...

Bu çalışmada Trakya’da devam eden Bektaşî ve Bektaşî süreklerine yönelik tespitler yer almaktadır.

Bektaşilik, insan-ı kâmili bulma amacıyla girilen hakikate varma yoludur. Bu yol nefsini terbiye edip manen yükselmek isteyen herkese açıktır. Bektaşiliğin kendine mahsus kuralları, gelenek...

Yirmi birinci yüzyılda insanlık giderek artan ölçüde bir maneviyat boşluğuna doğru sürükleniyor. İnsan aynı zamanda bir gönül ve ruh varlığı. Doğada hiçbir canlı, insan dışında kendisini dü...

Bu yazıda Arnavutluk Bektaşi Babası Edmund Brahimaj’ın Arnavutluk Bektaşiliği hakkındaki görüşleri ele alınmıştır.

(26)

Bir Bektaşî Erkânnamesi

Ersoy TOPUZKANAMIŞ

Erkânnameler Bektaşî geleneğinde bu geleneğin ve cem törenlerinin kural ve anlayışının anlatıldığı metinlerdir. Bu eserlerle yola giren kimselere geleneğin usul ve erkânı öğretmek amaçlanma...

(27)

BEKTAŞİLİK ÖĞRETİSİNDE TERİM VE KAVRAMLAR

Cem ERDEM Tazegül DEMİR

Bu çalışma, Bektaşi tarikatına mensup Ali Haydar Ercan Dedebaba’nın, kendisinden önceki mürşitlerin ve yol ulularının düşünüş ve inanç yapılarını, tarikat içinde kullanılan temel terimlere ...

Bu çalışmada, Ömer Faruk Teber tarafından kaleme alınan Bektâşi Erkânnâmelerinde Mezhebi Unsurlar adlı eser tanıtılmaktadır.

(29)

HARABİ DİVANI

Seher ERDOĞAN ÇELTİK

Bu çalışmada Harabi divanı tanıtılmaya çalışılmış, onun Türk şiiri içinde yeri ve önemi üzerinde durulmuştur.

Bu çalışmada, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Dergisi kapsamında Bektaşilikle ilgili olarak yazılan makalelere ve Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Merkezi Kütüphanesind...