Kınık, 1352 yılında Ramazanoğulları tarafından fethedilmiş, 1516 yılında bu beyliğin Osmanlı Devleti’ne iltihakına kadar, Ramazanoğulları’nın idaresinde kalmıştır. Kınık’ta ilk vakfı da Ramazanoğullar...
Kıpçak grubu Türk lehçelerinden olan Tatar Türkçesinin üç büyük ağız grubundan birini oluşturan Sibirya Tatarlarının ağızlarında bulunan uzun ünlüler çeşitli yönleriyle dikkat çekmektedir. Bu makalede...
Bu çalışmada Eski Türkçede -oıña biçimiyle görülen ekin tarihi gelişimi incelenerek günümüz Türk lehçelerinde ve Türkiye Türkçesi ağızlarındaki kullanımı, işlevi, yaygınlığı ve görünümü üzerinde durul...
Ethem Nejat ve Eğitim Tarihimizdeki Yeri
1882 yılında İstanbul’da doğan Ethem Nejat, eğitim tarihimizde önemli yere sahip bir Osmanlı eğitimcisidir. Manastır, Bursa ve İzmir öğretmen okullarında müdürlük yapmıştır. Ethem Nejat’ın öğretmen ye...
Deşt-İ Kıpçak Balbalları
Bu çalışmamızda, Ukrayna’daki Kıpçak balbalları, balballara verilen adlar, balbalların bulundukları yerler, yapılış ve görünüş şekilleri, dikiliş amaçları, tarih içinde geçirdikleri evreler, balballar...
Fahrî Ahmed Ve Şathiye Şerhi
Aşırı sözler içeren, meczupların sözlerine benzeyen, görünüşte saçma fakat şerhi hâlinde anlamlı olduğu anlaşılan; Allah’la tekellüfsüz, şakalı bir eda ile konuşur gibi yazılan manzumelere şathiye den...
755 yılında Çin’de baş gösteren An Lu-shan isyanına, Yehhu (Yabgu) adlı oğlu komutasında bir ordu gönderen ve isyanın bastırılmasında aktif rol üstlenen Uygur kağanı M’o-yen-ch’o, T’ang ülkesinde önem...
Misyonerlik bütün evrensel dinler için geçerli olmakla beraber, misyonerlik denilince akla Hıristiyanlar ve Hıristiyanlık gelmektedir. Bunun sebebi misyon kelimesine şartlara göre yüklenen anlam ve bu...
On yedinci yüzyıl sonu ve on sekizinci yüzyıl başlarında Avrupa edebiyatında oldukça popüler olan sözde-doğu mektupları Aydınlanma Dönemi eleştirel bakış açısının bir yansıması olarak değerlendirilmiş...
Atasözleri Ve Köroğlu Destanı’nda Bazı Kullanımları
Köroğlu Destanı, bütün Türk dünyasında ve Türklerle uzun asırlar beraber yaşamış milletlerde derin etkiler bırakmış, destanî bir eserdir. Bugün dahi anlatıldığı ve dinlenildiği coğrafî alanın genişliğ...
Oğuz Kağan Destanı Üzerine Yapılan Çalışmalar
Oğuz Kağan Destanı bugün elimizde bulunan eski Türk destanlarının en önemlilerinden biridir. Oğuz Kağan Destanı bütün Türk milletinin destanî hayatını dile getiren büyük bir eserdir. Destandaki rivaye...
XIX. yüzyıl sonlarında Sivas vilayeti; Sivas, Amasya, Tokat ve Şark-i Karahisar (Şebinkarahisar) sancaklarından meydana geliyordu. Nüfusu ise bir milyondan fazla idi. Bu nüfusun % 75’i Müslümanlar % 2...
Divan Edebiyatında Kadına Genel Bakış
Türk toplumunda kadın hayatı sosyal, siyasal, dinsel ve kültürel faktörlerin etkisi ile yüzyıllar boyunca önemli değişmelere uğramıştır. Bu değişim kaçınılmaz olarak Türk edebiyatına da yansımış ve ka...
Kâmil-i Mevlevî’nin Kendi Şiirine Tuttuğu Ayna:
19. yüzyılın ikinci yarısında Kâmil-i Mevlevî’nin Adem Kasîdesi’ne yine kendisi tarafından yazılan şerhi “kendi şiirini şerh”in ender örneklerindendir. Kâmil-i Mevlevî adem (yokluk) gibi İslâm felsefe...
Tarih düşürme “ebced hesabı” çerçevesinde bir olayın tarihini belirlemek amacıyla başvurulan bir sanattır ve aynı zamanda Arap alfabesindeki harflerin kolaylıkla ezberlenebilmesi için harflerin birleş...
24- 26 Ocak 2007 tarihlerinde Rusya Bilimler Akademisi Dilbilim Araştırmaları Enstitüsü tarafından düzenlenen “Moğol Dillerinin Tarihi Gelişim Problemleri” adlı uluslar arası bir kongre gerçekleştiril...
Esnaf teşkilatının en önemli fonksiyonu iktisadi hayatın gündelik faaliyetlerinin, mümkün olduğu kadar az ihtilaf doğuracak şekilde, sosyal dayanışma ve ahenk içerisinde gerçekleşmesini sağlamaktır. B...
Balkan topraklarında yetişen bilim adamları ve şairlerin, Osmanlı kültür ve medeniyetine yaptıkları katkılar gerek bilim tarihi, gerekse edebiyat tarihi açısından çok önemlidir. Osmanlı döneminde kült...
Lâle Devri Ve Lâle İsimleri
Türk Edebiyatı, çiçek kültürünü nesirde de nazımda da ön plana çıkarmıştır. Bu kültürün bir ürünü de lâle kasideleridir. Lâle adları için bu kasideler değişik bir kaynaktır. Bu çalışmadaki şiirler, FŞ...
“Sessiz Gemi” Şiirinin Anlambilimsel/Göstergebilimsel İncelenmesi
Bu çalışmada Yahya Kemal Beyatlı’nın Sessiz Gemi adlı şiiri anlambilimsel/göstergebilimsel bir bakış açısıyla çözümlenecektir. Çalışmada öncelikle şiir çözümlemesine kaynak oluşturacak temel bilgilere...
Talişlerde Halk İnançları
Talışlar Türk kültür coğrafyasının Azerbaycan bölümünde yaşayan kısmı Şii-Caferi ve İran kesiminde kalanlar ise çoğunlukla Sünni-Hanefi İslam olan bir halktır. Ana dilleri Farsça ağırlıklı olmakla ber...
1097-1291 yılları arasında gerçekleşen tarihin ilk dünya savaşı denilebilecek büyüklükteki Haçlı Seferleri döneminde Türk-Ermeni-Fransız ilişkilerinin yoğunlaştığını görmekteyiz. Bu dönemin özellikle ...
Modern Bir Minyatürcü’den Minimalist İzler
Ayşe Özel’in resmi çok yalın olmasına rağmen onun resmini anlamak güçtür. Çünkü hem Türk-İslam minyatür geleneğinden çıkış alarak çoklu bakış açılarını, hem Uzak Doğu sanatındaki boşluğun ağır bastığı...
Pek çok hukuk sisteminde olduğu gibi İslam hukukunda da, toplumun geleceğini tehdit eden ve ahlaka aykırı olarak görülen zina yasaklanmıştır. Bu suçu işleyenler; evli ise recm cezasına, bekar iseler t...
Türk Millî Mücadelesi’nin kahramanı ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu olan Mustafa Kemal Atatürk, aynı zamanda birçok bölge, ulus ve lider için ilham kaynağı, başka bir deyişle örnek bir lider olmuş...
Osmanlı Devletinin kuruluş aşamasında karşılaştığı zor dönemeçlerden biri olan 1443-1444 Bunalımı ve bu duruma son veren Varna savaşı üzerine geçtiğimiz aylarda Colin Imber tarafından önemli bir kitap...
Atatürk Üniversitesi Kütüphanesi Seyfettin Özege Nadir Eserler Dermesi
Bir milletin kimliğini oluşturan ve yaşatan unsurların başında o milletin kültürünü, geleneğini, bilim anlayışını, edebiyat ve sanat zevkini yansıtan yazılı eserleri gelir. Milletlerin üzerine düşen g...
Bir İngiliz Diplomatın Gözüyle Atatürk Ve Türkiye (1933–1939)
1933 yılı sonlarında İngiliz Hükümeti’nin Ankara Büyükelçisi olarak atanan Sir Percy Loraine, Mayıs 1939’a kadar bu görevini sürdürmüştür. Adı geçen diplomat, görev yaptığı süre zarfında Türkiye’de me...
In this paper centered on the reflections of Abaza Hasan Rebellion on Kayseri, the Kayseri Ser’iyye Registries have been used as the main resource, and the effects that the Rebellion of Jelali Abaza H...
Namık Kemal, dönemindeki gençlere mektuplar yazarak onların eserlerini tenkit eden ilk tenkitçilerimizdir. Sanatçının hususi mektupları, Tanzimat devri ve fikir hayatının zengin malzeme kaynağı olup; ...
Gökhan Akçiçek, Bulutlar Örtmese Güneşi adlı şiir dosyasıyla 1992 yılı Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı Çocuk Kitapları Yarışması’nda şiir ödülünü alır. Dosyanın yayımlanmasıyla de 1995’te T...
Klasik Türk Şiirinde Kalem Kasideleri (Kalemiyyeler)
Kalem kasideleri (kalemiyyeler), hem kaside olmaları hem de kültür ve medeniyetimizde önemli bir yer işgal eden kalemden bahsetmeleri dolayısıyla önemli bir türdür. Zira bu tür kasidelerde, özellikle ...
Münif Paşa’nın Tahran sefiri iken devlet işlerinin düzenlenmesi için yazdığı rapor onun II. Abdülhamit üzerine ne kadar etkili olduğunun göstergesidir. Münif Paşa’nın raporu, hukuk mektebi açılması, a...
Yaylakçı-kışlakçı bir hayat tarzını benimsemiş olan Avrasya bozkırlarındaki göçebe kavimler, oturdukları bölgeleri çok nadir durumlarda terk ediyorlardı. Buna sebep olan âmiller ise genellikle, salgın...
Bu çalışmanın amacı, Osmanlı döneminde hekim-hasta ilişkilerini ortaya koymaya ve aynı zamanda hekimin adli konulardaki rolüne de temasta bulunmaya yöneliktir. Çalışma, XVII. ve XVIII. yüzyıllara ait ...
Oğuz Han’ın soyundan gelen Akkoyunlulara, atalarının adından dolayı Âl-i Bayındıriyye = Bayındırlılar veya Tur Ali’ler adı da verilmektedir. Tur Ali Bey’in en büyük dedesi ailenin altınca atası İdris ...
Lâmekânî Hüseyin’in Esrarnâme Tercümesi
Türk edebiyatı üzerinde önemli etkileri olan Ferîdü’d-dîn Attâr’ın Esrâr-nâme adlı eseri birçok defa Türkçeye tercüme edilmiştir. Bunlardan biri, Lâmekânî Hüseyin’in tercümesi olup kaynaklarda İnsan-ı...
Âteşkede, ateş ve ateşle ilgili kavramlar üzerine kurulmuş bir mesnevidir. Avnî Bey, kâinatın yaratılışını, vücut ve varlık problemlerini, dört unsurdan biri olan ateşle izah etmeye çalışır. Ateşe olu...
Orhan Kemal’in Murtaza Romanında Yapı
1914-1970 yılları arasında yaşamış olan Orhan Kemal, özündeki insan sevgisini edebi dünyanın kavrayış sistemi ile sentezleyerek yansıtan bir sanatkardır. O, asgari şartlarda yaşama mücadelesi veren ‘k...
Osmanlı Devleti 1917 Bolşevik devrimi sonucunda Rus Ordusunun geri çekilmesinden istifade ederek 1877–1878 Osmanlı Rus Savaşı ile kaybetmiş olduğu Evliye-i Selase bölgesini yeniden hâkimiyeti altına a...
Bu makale iki bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde XIX. Yüzyılda, Kafkaslarda meydana gelen mücadelelerden bahsedilmektedir. Rusya’nın bu dönemde Kafkasya’yı ele geçirme politikası ve Çerkes ...
Kırgız Kahramanlık Çağı
Bu çalışmada Kırgız destanları ve bu destanların toplumsal yapıyı nasıl etkiledikleri üzerinde durulmuştur. Sosyal ve kahramanlık destanlarının tarihi kaynakları verilmiş, kısaca içeriklerinden söz ed...
Milletlerin tarihi metinleri o milletin kültürünün tescilli belgeleri olduğundan tarihi köklerini tespitte son derece elzem kaynaktırlar. Bu bakımdan zamanımızdan yaklaşık bin yıl önce yazılan Divanü ...
Yeni Uygur Türkçesinde ikilemeler
Türkçenin en önemli özelliklerinden biri olan ikilemeler, Çağdaş Uygur Türkçesinde de çok sık kullanılmaktadır. Anlamı zenginleştiren ve kuvvetlendiren ikilemelerin aynı zamanda bir ahenk sağlama özel...
Bir Adlandırma Öğesi Olarak Organ Adları
Bu çalışmada belirtisiz isim tamlaması kalıbında kullanılan organ adları, ürettikleri ada bağlı olarak değerlendirilmektedir. Organ adları, yan anlamlardan yararlanma, somutlaştırma, türü ifade etme y...