Giriş: Kültür Tarihimizde Meyve
I - Türk Sanatında Meyve
Arapça kökenli olan “Bereket” sözcüğü; bolluk, mutluluk, Tanrı vergisi anlamlarına gelmektedir.Türklerde bereket sembollerinin kullanım amacı, sonsuz mutluluk, bolluk dileğini ifade etmektir.Bereket k...
Türk Süsleme Sanatında Meyve
Türk süsleme sanatı içerisinde bitkisel bezeme alt başlığında ele alınan meyveler tüm oluşum biçimleriyle önemli görülmüş ve biçimsel olarak süsleme kuruluşlarında yer almıştır. Meyve ve meyve ağaçlar...
Bu çalışmada, geleneksel Osmanlı natürmortlarında meyve teması ele alınmıştır. Natürmort bir resim türü olarak kendine nesneyi konu edinmektedir. Osmanlı natürmortları meyve ve çiçek ağırlıklı bir tem...
Hat Sanatında Meyve İstifli Hatlar
Türk kültüründe meyve, mimarîde, hat sanatında, minyatürlerde, ahşap sanatında, maden sanatında, çini sanatında, seccadelerde, peşkirlerde, oyalarda, yazmalarda, işlemelerde, halk resimlerinde, mezar ...
II - Tasavvuf ve İslâm Kültüründe Meyve
İslâmiyette Nar
Nar Kur’an’da bir cennet ve dünya meyvesi olarak zikredilmektedir. Bu çalışmada narın İslamiyetteki yeri değerlendirilirken öncelikle Kur’an-ı Kerim ve hadisler temel alınmıştır. Ayrıca narın şifalı b...
Tıbb-ı Nebevî’de Meyve
Kur’an-ı Kerim ve hadislerde bildirilen tıbba dair bilgi ve tavsiyeler tıbb-ı nebevînin konusunu oluşturmaktadır. Söz konusu kaynaklarda meyvelerin nasıl yer aldıkları bu çalışmada konu edilmiştir. Pe...
Mevlana’da Üzüm
Bu çalışmada, Mevlâna Celâleddin Rûmî’nin Mesnevi ve Rubâiyyat’ında “meyve” ve “üzüm” sözcüklerine yüklenen tasavvufî anlamlar üzerinde durulmuş, koruk, üzüm, şarap sembolleri ve bağ, şarap, meyhane, ...
III - Halk Edebiyatında Meyve
Bu yazıda mani ve bilmecelerimizdeki meyva adları Türkçedeki kullanımı bakımından incelenmiştir. Maniler sözlü edebiyatımızın en güzel örnekleri arasındadır. Bilmeceler de bazı bakımlardan maniyi andı...
Tarih öncesi çağlardan beri yetiştirilen üzüm, Türk halk kültüründe beslenme ihtiyacını karşılayan önemli bir sağlık kaynağı olmasının yanı sıra sözlü kültür geleneği içerisinde ayrı bir yere sahiptir...
Ölümsüzlük İlâcı Elma
Türk kültüründe geniş bir yere sahip olan elma şifa kaynağı olarak değerlendirilmiş, verimliliğin, zürriyetin, ebedîliğin, gençliğin, güzelliğin, kuvvetin, sağlığın, sevginin, inancın sembolü olmuştur...
Azerbaycan Manilerinde/Bayatılarında Meyve
Bir toplumun dil ürünlerine o toplumun maddi ve manevi değerleri yansır. Aslında bu değerler o toplumun kendini oluşturan değerlerdir. Edebi ürün olarak kabul ettiğimiz manilerimizde de toplumun ekono...
Azerbaycan Sözlü Ve Yazılı Edebiyatında Nar
Tarihi çağlar öncesine dayanan narın anavatanı bilim adamlarına göre Azerbaycan’dır, dünyaya buradan yayılmıştır. Dünyada birçok ülkede yetişen bu meyvenin Azerbaycan’da pek çok çeşidi vardır. Bu çalı...
Karacaoğlan’ın Şiirlerinde Mevye
Karacaoğlan meyvelere yüklediği anlamlarla, tabiatta varolan unsurları şiirlerinde başarılı bir şekilde kullanmıştır. Onun şiirlerinde imaj, istiare, benzetme yoluyla şeftali, ayva, nar, turunc, elma,...
Türk İnaniş ve Düşünüş Sistemlerinde Meyve
Türk inanış ve düşünüş sisteminde meyve ele alınırken meyvelere dair efsaneler, inanışlarda meyvenin yeri, doğumla ilgili gelenekler, halk hekimliği, nazar, büyü, uğur - uğursuzluk ve kötü ruhlarla il...
Türk Halk Kültüründe Elma
Türk halk kültürü çerçevesinde değerlendirilen elmanın inançlar, masallar, halk hikayeleri, türküler, maniler, atasözleri, deyimler, bilmeceler, tekerlemeler, yeme içme alışkanlığı ve halk hekimliğind...
Meyvelerin Türküsü
Bu çalışmada Türk Halk Müziği Repertuvarında yer alan türküler içerisinden örneklem olarak 1000 türkü incelenmiştir.Türkülerde hangi meyvelerin yer aldığı tespit edilmiş, ayrıca bu meyvelerle ne gibi ...
Meyve Redifli Gazeller
Divan şiirinde meyve redifli gazellerin değerlendirilmesi için taranan seksen civarında divandan tespit edilen bir şeftâlû, iki turunc, iki elma, bir nârenc ve bir çekirdeği redifli gazel incelenmişti...
Divan edebiyatının hüküm sürdüğü sahalarda, değişik yüzyıllara ait taradığımız önemli kırk
Nedim Divanı’nda Meyveler
Nedim
V - Yer Adlarında Meyve
Türkçede yer adlarını belirleyen etkenlerden biri de adlandırılacak yerin bitki örtüsüdür. Bu bağlamda Türkiye’de yerleşim birimleri adlandırılırken meyve adlarına sıkça başvurulmuştur. Çalışmamda, te...
Kastamonu ve çevresinde yaşayanlar Türkistan’dan getirdikleri meyve isimlerini kullanmışlar; meyve yetiştiriciliği konusundaki geleneklerini Kastamonu’da da devam ettirmişlerdir. Bu çerçevede yerleşti...
VI - Edebiyatta Meyve
Türk Şiirinde Folklora Dönüşte Meyve
Millî Edebiyat sanatçılarının başlattıkları Yeni Lisân hareketi ile millî değerlere yeniden dönüş mümkün olmuştur. Özellikle Cumhuriyetten sonra Anadolu, şiire, romana, tiyatroya konu olmaya başlamışt...
Modern Türk Şiirinde Meyve İmgesi
Şairler, duygu ve düşüncelerini ifade etmek için meyve adlarını benzetme unsuru olarak kullanmışlardır. Meyveler, özellikle sevgiliye ait bir kısım güzellik unsurlarını anlatırken benzerlikleri, şekil...
Türkler için cihan hakimiyetinin sembolü olan kızı elma çok eski inançlara ve töreye dayanır. Türkler ulaşacakları zafere, ulaşmadan önce Kızıl elma adını vermişlerdir. Ayrıca tüm Türkleri birleştirme...
Bazı Edebî Eserlerimizde Meyve
Meyveler Türk edebiyatında atasözü, deyim, şiir, fıkra, hikâye, roman gibi türlerde çok sık kullanılmıştır. Aşkın ifadesinde, misafirperverlik, kahramanlık, vatan-millet sevgisi, memleket hasreti, çoc...
VII - Sosyal Hayatta Meyve
İncir Çevresinde Sosyal Hayat
Kuzey-batı Ege’de incir ekonomik öneminin yanında çevresinde oluşmuş değerlerle sosyokültürel hayatın önemli bir unsurunu teşkil etmektedir. İncirler kurutularak tüketilmesinin yanı sıra ezme, şekerle...
Türk Dünyasında İncir Kültürü
Bu çalışmada incirin Türk dünyası coğrafyasında yetiştiği alanlar, yetişme şartları, kültür sahaları, incir üretimi ve ihracatı ele alınmıştır. Türkiyenin Türk dünyasından başka dünya da incir üretimi...
Karabağ Dağlık Mıydı Bağlık Mıydı?
Eski bir yerleşim merkezi olan Karabağ VI. yüzyıldan itibaren Türk Tarihi içerisinde yer almaktadır. Karabağ’ın tarihinin, coğrafî ve iklim özelliklerinin ele alındığı bu çalışmada Karabağ’ın tarihi k...
VIII - Meyve Sembolü
Sevginin Sembolik Betimi: Elma
Elma onuncu yüzyıl Bağdat’ında sevginin sembolü olarak kullanlmıştır. Bu yüzyılda yaşamış yazar ve şairlerinin eserlerinde elmanın bu yönüyle nasıl yer aldığı belirlenmeye çalışılmış ayrıca örnekler d...
Ezoterik Bilgi Kaynağında Yasak Meyve
Türk kültür ekolojisinde yasak meyve diğer dini-mitolojik sistemlerdeki aynı adlı olguyla benzerlik gösterir. Mitolojilerde ve dini sistemlerde yasak meyve insanın ezoterik bilgisinin sonucu, içten dı...
Meyvelerin Dilinden Fal Ve İşaretler
Bu çalışmada Hurşidnâme adlı eser temel alınarak fal ve işaretlerde meyvelerin nasıl yer aldığı incelenmiştir. Bursa Yazma ve Eski Basma Eserler Kütüphanesinde bulunan Hurşidnâme özellikleri bakımında...
IX - Meyve Adları
Anadolu Ağızlarında Üzüm Adlandırmaları
Türkçe söz varlığı, renk, akrabalık, hayvan ve meyve adları gibi sözler bakımından oldukça zengindir. Bu da Türk halkının doğayla ne kadar iç içe olduğunun bir göstergesidir. Bu zenginlik Anadolu Ağız...
Kayseri’de Üzüm, Bağ Ve Bağcılık
Kayseri Erciyes Dağı eteklerinde, bozkır ikliminin hüküm sürdüğü bir Orta Anadolu şehridir. Tarihi boyunca pek çok salgın hastalığa maruz kaldığı gibi eskiden kanalizasyon teşkilatının olmaması nedeni...