Sayı: Volume 3 Issue 6

Logo

Sayı: Volume 3 Issue 6
Yayın Tarihi: 2008
Makale Sayısı: 40

Çeviri yazı konusu ülkemizde Arap harflerinden Latin harflerine geçişten sonra bir sorun olarak karşımıza çıkmıştır. Bu makalede çeviri yazıda karşılaşılan sorunlar ortaya konulmakta ve bu sorunlara ç...

Çeviriyazı konusu ülkemizde Arap harflerinden Latin harflerine geçişten sonra bir sorun olarak karşımıza çıkmıştır. Bu makalede çeviriyazıda karşılaşılan sorunlar ortaya konulmakta ve bu sorunlara çöz...

Aruz vezni Arapların icadı olup Farslara, Farslardan da Osmanlılara geçmiştir. Aruz vezniyle günümüzde de kullanılan kurallar- kısa hece, uzun hece, med hece, imale ve zihaf da- Arap ve Fars Edebiyatı...

Tarihî metinlerin neşrinde filolojik yöntem etkin olduğu için, eski harfli metinlerin yeni harflere bilimsel anlayışla aktarılmasında kullanılan yöntemin, kendisinden kaynaklanan, oldukça fazla imlâ s...

Bu yazıda eski Türk yazıtlarında geçen ve Türkçe olmadığı genel kabul gören birkaç sözcüğün yazımı üzerinde durulacaktır. Bu sözcüklerin yazımından hareket ederek, Arap harfli metinlerde geçen yabancı...

Adlî, Sultan İkinci Bâyezîd’in şiirlerinde kullandığı mahlastır. 1447’de Dimetoka’da doğmuş; 1454 ile 1481 yılları arasında Amasya’da şehzâde vali olarak bulunmuştur. Şair, bu tarihten sonra ise İstan...

Eski harfli metinlerin imlâsı devirlere ve nüshalara göre farklılık göstermektedir. Türk dilinin imlâ özelliklerinin ortaya konabilmesi için her devirde yetişen şair ve yazarların eserlerindeki imlânı...

Bu çalışmada klâsik Türk edebiyatı alanında yayımlanmış olan bazı kitap isimlerindeki yazım farklılıkları incelenmiştir. Bu çalışmanın amacı örneklemeye alınan eserleri tenkit etmek ve yanlışlığını se...

Bu çalışmada Ebussuûd Efendi’nin telaffuz ve imlâ üzerine iki risâlesi üzerinde durulmuş, bu risâlelerin tenkitli metinleri verilmiştir. Küçük hacimli imlâ kılavuzu mâhiyetinde olan bu eserlerde, tela...

Ağız araştırmaları dille ilgili en zor çalışmaların yapıldığı alanlardan biridir. Bu alanda yapılan çalışmalarda, ses kayıtlarının yazıya aktarılması ve oluşturulan metinlerin incelenmesi aşamasında y...

Cönklerde / el yazması eserlerde yer alan halk edebiyatı ürünlerini okurken ve sözlü kültür geleneği içinde derlenen ürünleri yazıya aktarırken önemli sıkıntılarla karşılaşılmaktadır. Cönklerin genell...

İmlâ, Eski Türk edebiyatı alanında çalışan akademisyenlerin karşısında bir problem olarak her zaman güncelliğini korumuştur. Şerh-i Şebistân-ı Hayâl üzerinde çalışırken yaşadığımız imlâ problemlerinin...

(13)

Birincil Ünlü Uzunlukları ve İmâle

Mehmet Dursun ERDEM

Bu makalede Türkiye Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi ve Anadolu ağızlarındaki birincil uzun ünlülerin bir indeksi yapılmıştır. Bugün uzun ünlü taşıyan kelimeler mantıkî olarak Eski Anadolu Türkçesinde de...

Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Arap-Fars Dilleri ve Edebiyatları alanlarında yapılan bilimsel çalışmalar günümüzde azımsanmayacak boyutlarda ve zenginliklerde metin neşirlerinin yapılmasına zemin hazı...

Türkler, tarih boyunca bir çok alfabe kullanmışlardır. Bunların içinde en uzun ömürlü olanı Arap alfabesidir. Arap harfleri Türkçenin ses sistemini tam olarak ifade edemiyordu. Yani Arap harfleriyle y...

Klâsik Türk Edebiyatı çalışmaları için olmazsa olmazlardan olan ve hemen bütün çalışmaların temeli kabul edilen “bilimsel metin neşri” öncelikle sağlam bir transkripsiyon sisteminden geçmektedir. On a...

Tanzimat döneminden önce, dil üzerine yapılan çalışmalar çoğunlukla Arapça, Farsça kaynakların Türkçeye tercüme edilmesiyle meydana getirilmiştir. Ancak Tanzimat döneminde Türk dilinin belâgati, fesâh...

Türkiye’nin Nevşehir vilayetinde Karmanlılar yaşamaktaydı. Bu Karmanlılar, Grek harfleriyle Türkçe de yazmaktadırlar. Bu makalede Grek harfleriyle Türkçe yazılan salname incelenmiştir. Araştırmacıları...

Dîvan Edebiyatı araştırmalarında; araştırmacılar değişik problemlerle karşılaşırlar. Araştırmacıların karşılaştığı bu problemlerin bir kısmı metinle ilgili, bir kısmı anlamla ilgili, önemli bir kısmı ...

Karamanlılar Anadolu’daki Türkçe konuşan ve yazılarında Grek alfabesini kullanan Ortodoks Hristiyanlardı. Özellikle Anadolu’da (Karaman, Konya, Kayseri, Isparta, Burdur, Aydın ve Karadeniz vb.), İstan...

(21)

Deh Murg’un İmlâsına Dair

Mahmut KAPLAN

Bu makalede 16. yüzyıl başlarında yaşayan Şemsî’nin deh Murg adlı nasihat-nâme türündeki mesnevisinin dil ve imlâ özellikleri incelenmiştir. Yazıda eserin imlâ özellikleri örneklerle gösterilmiştir. B...

Dilin gayesi düşünce alışverişini sağlamak, yani anlamı aktarmak olduğuna göre yazı dilinin de bu bağlamda önemli işlevi vardır. Anlamın oluşması, yazılı ifadenin doğru ve yazım kurallarına uygun bir ...

Arap harfli metinlerde, kalıplaşan imla belli bir dönemden sonra dilde değişmeye başlayan bazı kelime ve ekleri gizlemiştir. Osmanlı Türkçesi döneminde ünlüsü harf veya hareke ile gösterilmeyen pek ço...

(24)

Aruz İmlâsı Üzerine Notlar

Atabey KILIÇ

İmlâ meselesi Türk Edebiyatında ilk yazılı eserlerden yani kitâbe edebiyatımızdan beri bizim en büyük problemlerimizden birisidir. Türk dilinin vokallerini karşılama noktasında zayıf olduğu söylenen A...

Eski Türk Edebiyatı ve Türk Dili alanlarında yapılan çalışmaların çoğunu metin neşirleri teşkil etmektedir. Ancak uzun zamandır ve günümüzde de metin neşirlerinde imlâ, bir sorun olarak karşımıza çıkm...

16. yüzyılda kaleme alınmış Risâle-i Cevâhir-nâme, Balkan ağızlarına özgü bazı özellikleri gösteren harekeleri nedeniyle dil çalışmaları için önemli bir metindir. Bu ve benzeri nitelikteki metinleri d...

Bu çalışma, Osmanlı Edebiyatı eleştirel metin yayımlarında imla ve çevriyazı tercihleri hakkındadır. Gelişigüzel seçilen 25 Osmanlı edebi neşri, bu bakımdan incelenmiş ve elde edilen sonuçlar konu kon...

Klâsik Türk Edebiyatı sahasında bugüne kadar üzerinde durulmayan konulardan biri de aruz imlâsıdır. Kaynaklarda aruz imlâsına dair herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Bugüne kadar araştırmacıların dik...

(29)

Atatürk Ve İmlâ

Hayrettin PARLAKYILDIZ

“Türk demek, dil demektir. Ulusçuluğun en belirgin niteliklerinden biri de dildir. Türk milletindenim diyen insan, her şeyden önce ve kesinlikle Türkçe konuşmalıdır.” Öz sözünden hareket ederek; Türk ...

Türkiye Türkçesinde nice biçiminde, tek şekilli olan ve daha çok “belirsizlik” ifade eden kelime, Eski Türkçe döneminde, ne sorma kelimesi ile +çA eşitlik ekinin birleşip kaynaşmasıyla oluşmuştur. Aze...

Sözü yazıya dökmek ya da sesi simge ile göstermek zorun ötesinde. Özellikle bu aktarım iki farklı alfabe arasında gerçekleşecek ve simgelenen söz bizi bağlamından iyice kopardıysa, bizi bekleyen manza...

Bu çalışmada Mesnevî-i Ma’nevî’nin ilk iki bin beyti esas alınarak vezin ve kafiyenin imlâ ve telaffuza etkisi belirlenmeye çalışılmış ve metnin günümüz harflerine aktarımında karşılaşılan sorunlara d...

Sovyetler Birliğinin dağılma sürecini takiben 1990’lı yılların başlarında bağımsızlıklarını kazanan Orta Asya Türk Cumhuriyetlerinde millî dil politikaları oluşturma bağlamında birtakım yenilikler hay...

Arap harfli metinlerin Latin harflerine aktarımı ve transkripsiyon yapılırken karşılaşılan güçlüklerden birisi de “hemze”nin « õ » imlâsıdır. Metin neşirlerine baktığımızda da hemzenin yazımına dâir p...

Tarihî dönemler içinde kaleme alınan her eser, bir insanın, devrin, toplumun düşünce yapısı, duygu dünyası, toplumsal işleyişi, özellikle de bunların ifade vasıtası olan dil özellikleri hakkında bize ...

İmlâ, yazının icadıyla ortaya çıkan bir kavramdır. Bu kavram, aynı zamanda bir problemdir. Bu çalışmada, 1921-1922 yılları arasında yayımlanan Dergâh Mecmuası’nda bir imlâ tartışması ele alındı. Ali Z...

Lehçeden lehçeye aktarma yaparken birtakım hatalar oluşmaktadır. Bu hatalar, çeşitli yayınlarda ele alınarak “lehçeden lehçeye aktarma sorunları” adıyla sınıflandırılmıştır. Bu yayınlarda belirlenen h...

İmlâ sorunu yazının bulunması ile birlikte başlar. Türklerin Arap alfabesini kullanmaya başlaması ile birlikte çeşitli imlâ sorunları oluşmuştur. Bu sorunları ortadan kaldırmak ve standart imlâ oluştu...

Klâsik Türk Edebiyatı ile ilgili olarak yapılan akademik çalışmaların özellikle harf devriminden sonra biçim ve içerik olarak iki ayrı noktada yoğunlaşarak devam ettiği bilinmektedir. Biçim yönüyle Ar...