Eski yıllardan beri tuz, çok önemli ve değerli bir madde olmakla birlikte arındırma, koruma ve yardımcı bir araç olarak kullanılmaktadır. Slavlarda pagan döneminde tuz, kurban merasimlerinde ...
Ölüm, her canlının hayatının sonunda karşılaşacağı kaçınılmaz bir olgudur. İnsanoğlu için değişmez bir gerçek olan ölüm ve ölümden sonraki hayatın varlığı, bu hayatın nasıl olacağı yüzyıllard...
Halk inanışları halkın ihtiyaçları doğrultusunda ortaya çıkan ve değişen, bireyler ve toplumlar arasında doğruluğuna inanılan inanışlar bütününe verilen isimdir. Halk inanışları insanların ka...
Osmanlı tarihçiliğinin başlangıcı olarak kabul edilen 15. yüzyılda müellifi belli olan tarihlerin yanı sıra anonim Osmanlı tarihleri de kaleme alınmıştır. Tevârîh-i Âl-i Osman olarak adlandır...
Azerbaycan’da Nevruz İnanışları
Günümüzde unutulmaya başlayan Nevruz inanışları, yeniden sahiplenilmesi ve yaşatılması gereken kültürel bir unsurdur. Dolayısıyla bu makalenin amacı Nevruz inanışlarının günümüze yeniden akta...
Hiçbir toplumsal olay, toplumsal mesele, toplumsal kurum aynı durumda kalamaz. Değişen hayat şartlarında uyumu yakalamak zorunda olan toplum, sahip olduğu yapısı ve tüm birimleriyle dönüşümün...
Türklerin öteden beri bozkırda yaşadıkları ve hayvancılığa dayalı üretim şekilleri geliştirdikleri bilinmektedir. Daha sonraki dönemlerde Türkler yerleşik hayata geçerek şehirleşmeye yönelsel...
-(X)p(DXr) duyulan geçmiş zaman eki, -(X)p zarf-fiil eki ve turur’un (< tur-ur) birleşmesinden oluşmuştur. Ekin ilk örnekleri, Eski Uygur Türkçesinde tanıklanmaktadır. Bununla beraber ...
Dîvânü Lügâti’t-Türk’te Kullanılan Fiilden Fiil Yapım Ekleri Üzerine Bir Değerlendirme
Dîvânü Lügâti’t-Türk Türk dilinin en önemli eserlerinden biridir. Türk dilinin bilinen ilk ansiklopedik sözlüğüdür. Kâşgarlı Mahmud’un 1072-1074 yılları arasında hazırlamış olduğu Dîvânü Lügâ...
Argo Atasözü ve Deyimlerin Türkçe Öğretiminde Kullanımı
Özel bir anlaşma yolu olan argo, kültürün ve algının önemli bir yansımasıdır. Argoyu ayrı bir dil olarak değil, dilin söz varlığının parçalarından biri olarak görmek mümkündür. Argonun teklif...
İsimleşen Cümleler ve Hüküm Grubu
Dil bilgisinin alanları içerisinde farklı kabullerin en çok olduğu bilim dalı cümle bilgisidir. Araştırmacıların cümleleri farklı yönlerden ele almaları, aynı cümle üzerinde farklı görüşlerin...
İnsanlık tarihinde toplum ve kültürlere bakıldığında neredeyse her toplumun içerisinde yer alan belirli inanışların olduğu görülmektedir. Bu inanışlar kimi zaman insanın aklının yetmediği olg...
Eksiz Belirtme Durumu Var mıdır?
İsim ve isim durumu, genel özellikleriyle birçok çalışmaya konu olmuştur. “Türkiye Türkçesinde isim durumlarından biri olan belirtme durumu nasıl yapılır?”, “Eksiz belirtme var mıdır?” konula...
Huastuanift’te Toplumsal Değer Kavramı
Sosyal bir varlık olan insan, içerisine doğduğu toplum kabının şeklini alır. Aynı zamanda insan “dil” ile bu kabı şekillendirir ve gelecek nesillere aktarır. Nesilden nesile aktarılan bir kav...
Çağatay Türkçesi ile Yazılmış Bir Kıyamet-name
Türk İslam dünyasındaki önemli mutasavvıflardan birisi Hoca Ahmed Yesevî’dir. Mezarı günümüzde Çimkent şehrine bağlı Türkistan’da bulunan mutasavvıf, dil tarihi bakımından Karahanlı Türkçesi ...
“Taklamakan” Adının Kökeni Üzerine
Doğu Türkistan’ın Tarım Havzası’nda bulunan çölün adı olan Taklamakan kelimesine, 19. yüzyıl ve sonrasındaki yazılı kaynaklarda rastlanmaya başlanmıştır. Taklamakan, çok eski tarihlere uzanan...
Dil öğrenim süreçlerinde asli unsur öğrenen ve öğretendir. Hem öğrenen hem öğretenin ortak aracı ise materyallerdir. Öğreticiler için materyal sadece kullanım yönüyle değil üretim süreci bakı...
Edebî ürünler bir toplumun ve toplum kültürünün en önemli yansıtıcılarındandır. Sözlü olarak gelişen edebiyat ürünlerinde bu yansımayı daha canlı ve kapsamlı görmek mümkündür. Halk kültüründe...
Yazarı Bilinmeyen 1758 Tarihli Yeni Bir Seğirname Nüshası Hakkında
İnsan vücudunda bulunan bazı organlarda istem dışı meydana gelen titreme ve seğirmeler ile bu seğirme hareketlerine dayalı olarak kişinin gelecekteki durumuyla ilgili olumlu ya da olumsuz yön...
Kilisli Rıfkî’nin Tarih Manzumeleri
Klasik Türk edebiyatı geleneği içerisinde gelişen türlerden biri de tarih manzumeleridir. Tarih düşürme, “ebcet hesabı” sistemi içerisinde şaire göre önemli bir olayın tarihini şiir aracılığı...
Hacı Pîrî Efendi’nin İntihâb-ı Şerh-i Mesnevî Adlı Eserindeki Farsça Manzumelerin Değerlendirilmesi
Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin Mesnevî adlı eserinin çok sayıda tercüme ve şerhi yapılmıştır. Bu şerhlerden bir kısmı altı ciltlik Mesnevî’nin tamamını kapsarken, bir kısmı da Mesnevî’den bazı...
Ölüm ve Yaşam Mekânı Olarak Otel: Anayurt Oteli ve Ölmeye Yatmak’a Karşılaştırmalı Bir Bakış
Otel; aidiyetsizlik, yurtsuzluk, geçicilik hislerini barındıran bir mekândır. Ana rahmi, ev, yurt, barınak ve nihayetinde kalıcılık anlamlarını da içeren mekân duygusu, otelin verdiği bu duyg...
Mehmet Vecihî’nin Halime Adlı Hikâyesi Üzerine Bir İnceleme
Ara nesil sanatçısı olan Mehmet Vecihî, otuz beş yıllık bir ömrüne pek çok eser sığdırmıştır. Yazar roman, hikâye, şiir, manzum oyun, manzum tarih türünde eserler de vermiştir. Roman ve hikây...
Cemil Kavukçu’nun Öykülerinde Fantastik Ögeler
On sekizinci yüzyılın ortalarından itibaren edebî bir türü karşılamaya başlayan ve okuyucuya alışılmamış bir atmosfer sunan fantastik anlatılar; yaşanılan dünyada karşılaşılan ve mantığa, nes...
Feminizmin ortaya çıkardığı hareketlerden biri olan ve ekoeleştirel kurama dâhil edilen ekofeminizm, terim olarak ilk kez 1970’lerden sonra kullanılmaya başlanmıştır. Ekofeminist görüşe göre ...
Demir Özlü’nün Eserlerinde Sürgünlük
Toplumsal bir özne olarak dünya ile temasta bulunan insanoğlunun, muhtelif nedenlerle mekânsal değişime maruz kalması olarak tanımlanabilecek sürgünlük kavramı, tarihsel süreç içerisinde kaza...
Bu çalışma, köyde yaşayan kesimin din adamı tipolojisine nasıl yaklaşıldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Muzaffer İzgü, toplumcu-gerçekçi romanlarıyla yaşamın aksayan yönlerini göstermeyi...
Fâ’iz’in İstanbul Şehrengizi
Bir şehrin güzelleri ile doğal ve tarihî güzelliklerini anlatan şehrengizler, klasik Türk edebiyatının nazım türleri arasında bulunmaktadır. 16. yüzyılın başından itibaren gelişen bu tür kısa...
Yusuf Nûrî Efendi’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi
Peygamber efendimizin sözlerinden ibaret olan hadislerden kırk tanesinin bir araya getirilmesiyle oluşan kırk hadis, Arapçada erbain-erba’ûn, Farsçada çihl-çihil olarak telaffuz edilmiş ve Tü...
19. Yüzyıl Şairlerinden Erzurumlu İsmail Hakkı ve Mevlid’i
19. yüzyıl, Batı tesirinde yenileşme hareketleri sebebiyle divan şiirinin etkisini ve varlığını yitirmeye başladığı bir dönem olmuştur. Fakat bu süreçte, divan edebiyatı çizgisinde ve dinî-ta...
XX. yüzyılda Türk dünyasında millî matbuat ayrı bir yere sahip olmuştur. 1905 yılından başlayan genelde Türkistan’da, özelde Türkmenistan’da yayımlanan millî matbuat, Türkmen dilini, edebiyat...
20. yüzyılın ikinci yarısından sonra ortaya çıkan postmodernizm, ilkin mimaride görülmeye başlanır. Modernizmin katı, direktif içkin, yol gösterici, üstenci ve bir yere kanalize etme argümanl...
“Anadolu Notları”nda Reşat Nuri Güntekin’in Çocukluğuna Dair İzler
Cumhuriyet Dönemi’nin önde gelen roman, hikâye ve tiyatro yazarlarından Reşat Nuri Güntekin’in (1889-1956) “Anadolu Notları” adlı yapıtı; gezi yazısı, anı ve deneme türünün özelliklerini büny...
Fakir Baykurt Üçlemesinde Kadın
Yakın döneme kadar erkek egemen oluşumların pasif karakteri hüviyetine sahip olan kadın, bir erkeğe tabi olduğu kadarıyla ve onun kendisine sunduğu şartların kısıtlı atmosferinde nefes alabil...
Klasik Türk Şiirinin Orta Asya’da gelişen kolu olan Çağatay şiirini şekillendiren Ali Şîr Nevâyî şiirlerindeki orijinal hayalleri, güçlü üslubu ve dili kullanmadaki yetkinliği ile hem Doğu he...
Dr. Enes Yıldız tarafından yayıma hazırlanan Tevşîhu’l-Letâ‘if, 17. yüzyıl divan şairlerinden Şeyh Ahmed Nûşî tarafından kaleme alınan nasihatname türünde bir mesnevidir. 3183 beyitten oluşa...
Yaşamı sorgulama disiplini olan felsefe ve insanın duygularını/durumlarını estetik biçimde ifade etme sanatı olan şiir, insanlık tarihinde köklü bir geçmişe sahiptir. Edebiyatın ve şiirin fel...
İnsanın evrene karşı duyduğu acziyet, onu başına gelebilecek olaylara karşı temkinli davranmaya, gelecek kaygısına ve buna bağlı olarak geleceğe dair bilgi edinme yolunda çeşitli arayışlara i...
Bu çalışmada, ilk bölümü Birinci Dünya Savaşı sonlarında, ikinci bölümü Kurtuluş Savaşı yıllarında olmak üzere sayıları kesintili olarak iki ayrı zamanda yayımlanmış olan Düşünce dergisinde y...