Cevrî İbrahim Çelebi, 17. yüzyıl klâsik Türk edebiyatının önde gelen şairlerinden biridir. Şair üzerine birçok çalışma yapılmış, hayatı ve edebî kişiliği ortaya çıkartılmıştır. Divanı’ndan ba...
Klâsik Türk edebiyatının hemen her döneminde gazel, şairler tarafından tercih edilen bir nazım şekli olmuştur. Özellikle son asırlarda muhteva bakımından bir çeşitlenme görülmekle birlikte ga...
Tasvir Ek Fiilinin Yapısı
Türk dilinde cümleden sese kadar tüm unsurların kendilerine mahsus yapısı vardır. Ses, hece, kelime ve ek gibi her müstakil unsurun yapısı, o yapıyı oluşturan karşılıklılık ilişkileriyle meyd...
Hâkânî’nin Medâyin Harâbeleri Kasidesi Şerhi ve Türkçe Tercümesi
İran Edebiyatının en özgün şahsiyetlerinden olan Hâkânî-i Şirvânî Enverî-i Ebîverdî ile birlikte devrinin en önemli kaside şairidir. Hâkânî’nin Medâ’in Sarayı’nın harap manzarası karşısındaki...
Dede Korkut Boylarının tamamı veya birkaçı, Türk dünyasının muhtelif yerlerinde bazı şairler tarafından halk şiiri veya modern şiir şeklinde nazma çekilmiştir. Türkiye'de şimdiye kadar b...
Münşeat türünün Osmanlı’daki en eski örneklerinden biri Kırımlı Hafız Hüsam’ın Teressül adlı eseridir. Eserin müellifi hakkında kaynaklarda hiçbir bilgiye rastlanmamaktadır. Ancak bazı delill...
Öz Batı düşünce ve yaşam şeklinin Türk İslam dünyasına girişinin resmi başlangıcı sayılan Tanzimat Fermanının ilanından 30 yıl sonra dünyaya gelen Süleyman Nazif, Tanzimat edebi anlayışının b...
Türkistan sahasında yaşayan Türk boylarının sözlü kültür geleneğine ait ürünlerin derlenmesi ve incelenmesi ile ilgili çalışmalar, Çarlık Rusya döneminde başlamış, daha sonra SSCB’nin kurulma...
Kalmuk Türkleri, Moğol tarihinin bir parçası olarak nitelendirilir. Kalmuk adının kökeniyle ilgili pek çok varsayım söz konusudur. Tarihleriyle ilgili Türkiye’deki basılı eserlerdeki bilgiler...
Süleymân-nâme-i Kebîr'de Çeviri Öğeleri
Firdevsî-i Rûmî Süleymân-nâme-i Kebîr adlı hacimli eserini 15. yüzyıl sonlarında yazmaya başlamıştır. Manzum ve mensur bölümlerden oluşan eser genel olarak Süleyman peygamberin hayatını anlat...
Yaşar Kemal’in Teneke Adlı Oyununa Ekoeleştirel Bir Yaklaşım
İnsan ve doğa arasındaki kadim ilişki insan var olduğundan bu yana sürmektedir. Bu ilişkinin günümüzde tüm insanlığın ve tabiatın sonunu getirecek denli olumsuz bir hal alması doğa konusunda ...
Ziya Gökalp’ın Hususî Mektuplarında Değer Aktarımı
Türkiye Cumhuriyetinin düşünce temellerinde en etkili isimlerin başında Ziya Gökalp gelir. Geniş kitlelerin, fikir dünyası hakkında az çok bilgi sahibi olmasına rağmen, hususi mektuplarındaki...
Orta Asya’dan Anadolu’ya Bir Miras: Erzurum İç Kale Minaresi
Anadolu, Malazgirt Zaferi sonrasında iskânı ve imarı için Sultan Alpaslan’ın komutanları arasında bölüştürülmüş ve bunun sonucunda da bu kadim coğrafyada ilk defa Türk-İslam hâkimiyeti adına ...
Bu makalede, Prof. Dr. Ahmet Çaycı başkanlığında gerçekleştirilen Konya Gevale Kalesi Kazısı 2016 yılı ok ucu buluntuları ele alınmıştır. Ok uçları fotoğraf, çizim ve ölçüleri ile belgelenere...
Hârezm bölgesi, İran ve Turan arasında bir geçiş güzergâhı olması nedeniyle ve bölgenin bu konumundan dolayı tarihsel açıdan mühim olaylara sahne olması sebebiyle tarihi coğrafya açısından ön...
Kutlughanlılar (Kirmân Karahıtayları) İran’da büyük Deşt-i Lut Çölü’nün güneybatısında bulunan Kirmân’da Hicri 619 (Miladi 1222-23) yılında Barâk Hâcib tarafından kurulmuş yerel bir hanedanlı...
Tohâristan’ın Adı, Coğrafyası ve Genel Sınırları
Kadim bir ülke olan Tohâristan, tarihin ilk dönemlerinden itibaren göçebe kavimlerin etkisi altında olan bir yerdir. Öyleki Horasan ve Maveraünnehir bölgesinde güçlü olmak isteyen devletler a...
Kanunî Sultan Süleyman’ın Mohaç Meydan Muharebesi’ni (1526) kazandıktan sonra Macar topraklarının büyük bir kısmını fethetmiştir. Bu gelişmenin bir neticesi olarak Osmanlı Devleti Avusturya K...
Bu çalışmada Kanunî Sultan Süleyman’ın oğlu Şehzade II. Selim ile Nurbanu Sultan’ın kızları İsmihan Sultan’ın Köstendil şehri Dupniçe kazasına bağlı Boboşeva ve Osikofça köylerindeki mülk top...
Osmanlı Giyim–Kuşam Kültüründe Bir Akım: Cezayir Esvabı
Türk giyim – kuşam tarihinde Cezayir Esvabı, diğer bir değişle Cezayir Kesimi olarak adlandırılan giyinme tarzı XVIII. yy.'in sonlarına doğru Cezayirli gemicilerin giyiminden esinlenerek...
İngiliz Konsolosluk Raporlarında Rusya’nın 1864 Kafkas Soykırımı ve Çerkeslerin Anadolu’ya Göçleri
Çar II. Deli Petro ile başlayan Rusya’nın sıcak denizlere inme ve Balkanlarda yayılma politikası neticesinde Rusya, 19. Yüzyıldan itibaren yoğun bir Slavlaştırma politikasını uygulamaya başla...
II. Meşrutiyet’in İlânında Manastır’da Suç
Osmanlı Devleti’nde 1878 tarihinden itibaren düzenlenmeye başlanan cerâim cetvellerinde suçu işleyenlerin ve mağdurların milliyeti, yaşadığı yer, suçun çeşidi, nerede, nasıl ve ne sebepten iş...
Gisgim (Yusufeli) Kazasının Nüfusu (1863-1901)
Makaleye konu edilen Gisgim (şimdiki adı Yusufeli) Kazası, bugün Artvin iline bağlıdır. Ancak, çalışmanın başlığında verilen tarih aralığında Erzurum Vilayeti'ne bağlı idi. Eldeki bilgil...
20. yüzyıla doğru gelirken dünya, ortaya konulan yeni teknolojik buluşlar ve siyasî fikirlerle, artık bambaşka bir dönemecin eşiğindeydi. Osmanlı Devleti’nin geleneksel yapısı, yeni oluşmakta...
Karabet Tomayan’ın Birinci Dünya Savaşı Öncesinde Ermenilere Nasihatleri
Karabet Tomayan, İngiliz ve Amerikan misyonerlerinin Osmanlı topraklarında Protestan nüfus yaratma çabalarının hız kazandığı yıllarda Merzifon’da yaşamış bir Osmanlı Ermenisiydi. Fransızların...
Alman Kayzeri Wilhelm, 1914 yazında İngiltere ile kanlı bir çatışmanın kaçınılmaz olduğunu anladığında, İngiltere’ye karşı, onun doğudaki gücünü sonsuza kadar yok edecek bir cihad başlatmaya ...
I. Dünya Savaşı Yıllarında Osmanlı Devleti’nde Sansür Uygulaması
Haberleşmenin, her türlü yayının, sinema ve tiyatro gösteriminin hükûmet tarafından önceden denetlenip kontrol edilmesini ifade eden sansür, Osmanlı Devleti tarafından Birinci Dünya Savaşı sü...
Atatürk Devri Türk-Fransız İlişkileri
I. Dünya Savaşı sonucunda galip devletler, Osmanlı Devleti’nin biran önce parçalanmasını bekliyorlardı. Ancak Fransa, menfaatleri gereği Osmanlının parçalanmasını istemiyordu. Fransızların Tü...
Otomobil, 19. yüzyılın son çeyreğinde icat edilen bir dizi teknolojinin sonucu olarak ortaya çıkmış ve 20. yüzyıl dünyasını birçok yönden etkileyerek şekillendirmiştir. Otomobil, dünya ekonom...
1980-1983 Yılları Arasında Türkiye’de Basın ve Sanat Hayatı
Türkiye’nin siyasi tarihinin dönüm noktalarından biri 12 Eylül 1980 darbesidir. 1980-1983 yılları arasında devam eden darbenin sıkıyönetim uygulamaları Türkiye’nin son 38 yılına doğrudan tesi...
11. Yüzyıl Âlimlerinden Ez-Zemaşehri’nin Hayatı ve Eserleri
Yaşadığı dönemin en önemli alimlerinden biri olan ancak bilim dünyasında hak ettiği yeri bulamayan Ez-Zemaşehri’nin Mukaddimetü’l Edeb sözlüğü yazıldığı dönem bakımından Orta Türkçe, yazıldığ...
Anılarda Tanpınar
Ahmet Hamdi Tanpınar, çağdaş Türk edebiyatının zirve isimlerinden biridir. Bununla birlikte yaşadığı dönemde değeri anlaşılamamıştır. Bu durum, genellikle eserlerinin okuyucu katında ilgi gör...